Bài
huấn dụ lễ Ngũ tuần 11-5-08
Trong tiếng Việt, lễ phụng vụ hôm qua quen được
gọi là lễ Chúa Thánh Thần hiện xuống. Tuy nhiên
trong nguyên ngữ hy lạp và la-tinh, lễ này được
gọi là lễ Năm Mươi (hay ngũ tuần: Pentecostes),
bắt nguồn từ dân Do thái. Năm mươi ngày sau lễ
Vượt qua, người Do thái kỷ niệm biến cố Thiên
Chúa ban giao ước trên núi Sinai. Các Kitô hữu
tiên khởi cũng mừng lễ Vượt qua, không phải để
tưởng niệm cuộc giải phóng khỏi cảnh nô lệ
Ai-cập nhưng là cuộc giải phóng nhân loại khỏi
tội lỗi và cái chết nhờ cuộc Tử nạn và cuộc Phục
sinh của Đức Kitô. Năm mưòi ngày sau đó, họ cử
hành lễ Ngũ tuần, không phải để kỷ niệm việc ban
hành giao ước trên núi Sinai, nhưng là kỷ niệm
biến cố Chúa Thánh Thần ngự xuống trên các môn
đệ đang cầu nguyện tại nhà Tiệc Ly, đưọc thuật
lại ở chương 2 của sách Tông đồ công vụ. Các
giáo phụ đã giải thích biến cố này như là ngày
khai sinh của Hội thánh, một cộng đoàn gồm bởi
các dân tộc thuộc nhiều ngôn ngữ khác nhau nhưng
cùng tuyên xưng một đức tin duy nhất, lật ngược
tình trạng phân hóa của nhân loại tiếp theo tội
kiêu ngạo ở tháp Babel. Vào lễ Ngũ tuần năm nay,
đức thánh cha đã chủ sự thánh lễ đồng tế tại đền
thờ thánh Phêrô vào hồi 10 giờ sáng, và trong
bài giảng, ngài đã nêu bật vài đặc trưng của lễ
Ngũ tuần khi chú giải các bài đọc Sách Thánh.
Hội
thánh được khai sinh vào lễ Ngũ tuần, như là một
cộng đoàn đưọc tụ họp không do ý chí của con
người nhưng là do ý muốn của Thiên Chúa, nhờ sức
mạnh của Thánh Linh. Hội thánh được thành hình
nhờ tình yêu mà Thánh Linh trao ban, nhờ đó vừa
duy nhất lại vừa đa dạng. Duy chỉ có Thánh Thần
mới giúp cho nhân loại vưọt qua khuynh hướng tự
nhiên hoặc muốn ly tán hoặc muốn áp đặt. Vì thế,
ngay từ đầu, Hội thánh mang trong mình đặc tính
phổ thế, bởi vì nhận được sứ mạng mang Tin mừng
đến với toàn thể nhân loại. Một đặc tính nữa có
thể nhận thấy từ đoạn sách Tin mừng thuật lại
việc Chúa Giêsu hiện đến với các thánh tông đồ:
Chúa ban cho các ngài sự bình an và Thánh Thần.
Đó là hai hồng ân mà Chúa Phục sinh ban cho Hội
thánh và trở nên sứ mạng của Hội thánh. Hội
thánh được uỷ thác phục vụ hoà bình của nhân
loại, qua những công tác đa dạng trong xã hội;
cách riêng Hội thánh phục vụ bình an qua việc
trao ban ơn tha thứ nhờ bí tích giải tội. Đây là
một hồng ân quý giá của Thánh Thần, đó là thay
đổi tâm hồn con người. Nhờ con tim được hoà
giải, các tín hữu có khả năng trở nên những tác
nhân phụng sự công lý và hoà bình trong thế
giới. Thánh lễ kết thúc lúc 11 giờ 45. Đúng 12
giờ đức thánh cha đã tiến ra cửa sổ văn phòng để
chủ sự buổi đọc kinh kính Đức Mẹ. Bài huấn dụ
nêu bật một tư tưởng khác của lễ ngũ tuần, đó là
“phép rửa” hoặc “thanh tẩy trong Thánh Linh”,
được gắn liền với sứ mạng cứu chuộc của Chúa
Giêsu. Sau đây là nguyên văn bài huấn dụ.
Anh chị em thân mến
Hôm nay chúng ta mừng lễ Ngũ tuần, một lễ từ
thời xưa mà người Do thái kỷ niệm Giao ước Thiên
Chúa thiết lập với dân tộc trên núi Sinai (xc Xh
19). Lễ Ngũ tuần trở thành một lễ của Kitô giáo
bởi vì nhớ đến một biến cố diễn ra 50 ngày sau
lễ Vượt qua của Chúa Giêsu. Trong sách Tông đồ
công vụ chúng ta đọc thấy rằng đang khi các môn
đệ tụ họp với nhau để cầu nguyện trong nhà Tiệc
Ly, thì Chúa Thánh Thấn ngự xuống trên họ với
sức mạnh tựa như gió và lửa. Thế rồi họ bắt đầu
loan báo bằng nhiều ngôn ngữ tin mừng Chúa Kitô
sống lại (xc 2,1-4). Đây là cuộc “thanh tẩy
trong Thánh Thần” mà ông Gioan Tẩy giả đã tiên
báo: “Tôi rửa anh em trong nước, nhưng kẻ đến
sau tôi, có uy thế hơn tôi, Người sẽ rửa anh em
trong Thánh Thần và trong lửa” (Mt 3,11), Thật
thế, tất cả sứ mạng của Chúa Giêsu nhắm tới việc
trao ban cho nhân loại Thần khí của Thiên Chúa,
và rửa họ nhờ sự tái sinh. Điều này được thực
hiện nhờ cuộc tôn vinh của Chúa Giêsu (xv Ga
7,39), nghĩa là nhờ cái chết và phục sinh của
Người. Thần khí Chúa được trút xuống thế giới
cách dồi dào, như một thác nước có khả năng
thanh lọc các con tìm, dập tắt ngọn lửa của sự
dữ, và thắp lên trong thế giới ngọn lửa của lòng
mến Chúa.
Sách Tông đồ công vụ trình bày lễ Ngũ Tuần như
là sự hoàn tất lời hứa ấy và như là tột đỉnh của
sứ mạng của Chúa Giêsu. Sau khi sống lại, Chúa
đã truyền cho các môn đệ hãy ở lại Giêrusalem,
bởi vì, theo như lời Chúa nói: “các con sẽ được
rửa trong Thánh Thần trong vài hôm nữa” (Cv
1,5), và Người còn thêm rằng “Các con sẽ lãnh
nhận sức mạnh của Thánh Thần ngự xuống trên các
con, và các con sẽ làm chứng cho Thầy tại
Giêrusalem, trong khắp miền Giuđê và Samaria, và
cho đến cùng cõi điạ cầu” (Cv 1,8). Vi thế, lễ
Ngũ Tuần là một cuộc thanh tẩy đặc biệt của Hội
thánh, khởi đầu sứ mạng phổ thế, bắt đầu từ
Giêrusalem, với lời giảng lạ lùng bằng các ngôn
ngữ khác nhau của nhân loại. Trong phép rửa của
Thánh Thần, có hai khía cạnh không thể tách rời
nhau được: khía cạnh cá nhân và khía cạnh cộng
đoàn, cái “tôi” của mỗi môn đệ và cái “chúng
tôi” của Hội thánh. Chúa Thánh thần thánh hiến
mỗi cá nhân, và đồng thời biến đổi nó trở nên
chi thể sống động của Thân thể mầu nhiệm của
Chúa Kitô, thông dự vào sứ mạng làm chứng cho
tình yêu của Người. Điều này được thể hiện nhờ
các bí tích khai tâm, Rửa tôi và Thêm sức. Trong
sứ điệp cho ngày quốc tế bạn trẻ năm 2008, tôi
đã đề nghị các bạn trẻ hãy khám phá sự hiện diện
của Chúa Thánh Thần trong cuộc đời của mình, và
tầm quan trọng của các bí tích ấy. Hôm nay tôi
muốn nới rộng lời kêu mời đến tất cả mọi người.
Anh chị em thân mến, chúng ta hãy khám phá vẻ
đẹp của việc được thanh tẩy trong Thánh Thần,
chúng ta hãy ý thức về bí tích rửa tội và thêm
sức, nguồn mạch của ân hiện sủng. Chúng ta hãy
xin Mẹ Maria khẩn nài cho Hội thánh được hưởng
một lễ Ngũ Tuần mới, mang lại cho hết mọi ngươì,
cách riêng là các bạn trẻ, niềm vui vì được sống
và làm chứng cho Tin mừng.
Bình Hòa
Vatican Radio