Home
Printer-friendly versionSend by email
-A A +A

PVLC Chúa Nhật IV Mùa Vọng 24/12

Tác giả: 
Cao Tấn Tĩnh

 

 

Chúa Nhật - ngày 24/12

 

Phụng Vụ Lời Chúa 

 

Bài Ðọc I: 2 Sm 7, 1-5. 8b-12. 14a. 16

 

"Nước Ðavít sẽ tồn tại muôn đời trước mặt Chúa".

 

Bài trích sách Samuel quyển thứ hai.

 

Khi ấy vua Ðavít ngự trong đền và khi Chúa cho ông được bằng yên tư bề, khỏi mọi quân thù chung quanh, thì vua nói với tiên tri Nathan rằng: "Ông thấy không? Ta ở trong nhà làm bằng gỗ bá hương, còn hòm bia Chúa thì để ở trong lều bằng da ư?" Nathan trả lời với vua rằng: "Ðiều vua nghĩ trong lòng, vua hãy đi thực hiện, vì Chúa ở với vua". Nhưng xảy ra là, đêm ấy, có lời Chúa phán cùng Nathan rằng: "Hãy nói với Ðavít tôi tớ Ta rằng: "Chúa phán thế này: Có phải ngươi sẽ xây cất cho Ta một ngôi nhà để ở chăng?"

 

"Ta đã đem ngươi ra khỏi đồi cỏ, lúc ngươi còn theo sau đoàn chiên, để ngươi trở nên thủ lãnh Israel dân Ta, và Ta ở cùng ngươi trong mọi nơi ngươi đi. Ta đã tiêu diệt mọi quân thù trước mặt ngươi, và Ta sẽ làm cho danh ngươi nên cao trọng như danh các bậc vĩ nhân trên mặt đất. Ta sẽ đặt chỉ một nơi cho Israel dân ta, và Ta sẽ vun trồng nó tại đó. Nó sẽ ở đó và sẽ không còn bị khuấy rối nữa. Con cái sự dữ sẽ không còn đến đàn áp nó như xưa nữa, như ngày Ta thiết lập các vị Thẩm phán trên Israel dân Ta. Ta sẽ cho ngươi được bằng yên khỏi mọi quân thù, và Chúa phán trước cho ngươi biết là Chúa sẽ tạo lập cho ngươi một nhà. Nhà của ngươi và triều đại ngươi sẽ vững chắc đến muôn đời trước mặt Ta; ngôi báu ngươi sẽ vững bền mãi mãi".

 

Ðó là lời Chúa.

 

Ðáp Ca: Tv 88, 2-3. 4-5. 27 và 29

 

Ðáp: Lạy Chúa, con sẽ ca ngợi tình thương của Chúa tới muôn đời (x. c. 2a).

 

Xướng: 1) Con sẽ ca ngợi tình thương của Chúa tới muôn đời, qua mọi thế hệ, miệng con loan truyền lòng trung thành Chúa, vì Ngài đã phán: "Tình thương của Ta đứng vững muôn đời"; trên cõi trời cao, Ngài thiết lập lòng trung tín. - Ðáp.

 

2) Ta đã ký minh ước cùng người ta tuyển lựa, Ta đã thề cùng Ðavít là tôi tớ của Ta rằng: "Cho tới muôn đời Ta bảo tồn miêu duệ của ngươi, và Ta thiết lập ngai báu ngươi qua muôn thế hệ". - Ðáp.

 

3) Chính người sẽ thưa cùng Ta: "Chúa là Cha con, và Thiên Chúa là Ðá Tảng cứu độ của con". Ðời đời Ta sẽ dành cho người lòng sủng ái, và lời ước Ta ký với người sẽ được mãi mãi duy trì. - Ðáp.

 

Bài Ðọc II: Rm 16, 25-27

 

"Mầu nhiệm được giữ kín từ đời đời, nay được tỏ bày".

 

Bài trích thơ Thánh Phaolô Tông đồ gởi tín hữu Rôma.

 

Anh em thân mến, kính chúc Ðấng có quyền năng làm cho anh em được vững vàng theo Phúc Âm tôi loan truyền, và lời giảng dạy của Chúa Giêsu Kitô, theo mạc khải mầu nhiệm được giữ kín từ đời đời, nhưng nay được tỏ bày, và nhờ các tiên tri ghi chép theo lệnh của Thiên Chúa hằng hữu, được thông tri cho các Dân Ngoại, để dẫn đưa họ về vâng phục đức tin.

 

Kính chúc Thiên Chúa, Ðấng khôn ngoan độc nhất, nhờ Chúa Giêsu Kitô, kính chúc Người vinh quang muôn đời! Amen.

 

Ðó là lời Chúa.

 

Alleluia: Lc 1, 38

 

Alleluia, alleluia! - Này tôi là tôi tớ Chúa, tôi xin vâng như lời Thiên thần truyền. - Alleluia.

 

Phúc Âm: Lc 1, 26-38

 

"Này Trinh Nữ sẽ thụ thai và sẽ sinh một con trai".

Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.

 

Khi ấy, thiên thần Gabriel được Chúa sai đến một thành xứ Galilêa, tên là Nadarét, đến với một trinh nữ đã đính hôn với một người tên là Giuse, thuộc chi họ Ðavít, trinh nữ ấy tên là Maria.

 

Thiên thần vào nhà trinh nữ và chào rằng: "Kính chào trinh nữ đầy ơn phước, Thiên Chúa ở cùng trinh nữ". Nghe lời đó, trinh nữ bối rối và tự hỏi lời chào đó có ý nghĩa gì.

 

Thiên thần liền thưa: "Maria đừng sợ, vì đã được ơn nghĩa với Chúa. Này trinh nữ sẽ thụ thai, hạ sinh một con trai và đặt tên là Giêsu. Người sẽ nên cao trọng và được gọi là Con Ðấng Tối Cao. Thiên Chúa sẽ ban cho Người ngôi báu Ðavít tổ phụ Người. Người sẽ cai trị đời đời trong nhà Giacóp, và triều đại Người sẽ vô tận".

 

Nhưng Maria thưa với thiên thần: "Việc đó xảy đến thế nào được, vì tôi không biết đến người nam?"

 

Thiên thần thưa: "Chúa Thánh Thần sẽ đến với trinh nữ và uy quyền Ðấng Tối Cao sẽ bao trùm trinh nữ. Vì thế, Ðấng trinh nữ sinh ra sẽ là Ðấng Thánh và được gọi là Con Thiên Chúa. Và này, Isave chị họ trinh nữ cũng đã thụ thai con trai trong lúc tuổi già và nay đã mang thai được sáu tháng, người mà thiên hạ gọi là son sẻ; vì không có việc gì mà Chúa không làm được".

 

Maria liền thưa: "Này tôi là tôi tớ Chúa, tôi xin vâng như lời Thiên thần truyền". Và thiên thần cáo biệt trinh nữ.

 

Ðó là lời Chúa.

 

 

Suy nghiệm Lời Chúa

 

 

Hôm Nay là Chúa Nhật thứ IV cũng là Chúa Nhật cuối cùng của Mùa Vọng. Bài Phúc Âm cho chu kỳ phụng vụ Năm B hôm nay chính là bài phúc âm cho ngày 20/12, ngày thứ bốn trong tám ngày đặc biệt (17-24/12) hướng về Đại lễ Giáng Sinh, một thời doạn 8 ngày bao gồm những bài Phúc Âm trực tiếp hay gián tiếp về biến cố nhập thể và mầu nhiệm nhập thể. Biến cố nhập thể và mầu nhiệm nhập thể này là những gì cần phải xẩy ra, cần phải ứng nghiệm đúng như lời hứa của Thiên Chúa ngay từ ban đầu sau nguyên tội, trong câu "Ta sẽ gây thù giữa ngươi và người nữ, giữa giòng dõi ngươi và giòng dõi người nữ. Người sẽ đạp nát đầu ngươi khi ngươi rình cắn gót chân Người" (Khởi Nguyên 3:15).

 

Lời hứa cứu độ này của Thiên Chúa còn được lập lại một số lần nữa, như qua các vị tổ phụ của dân Do Thái về một dòng dõi đông như sao trời như cát biển (xem Khởi Nguyên 15:5, 22:17, 26:4), hay qua chính Vua Đavít là vương tổ của nhân vật lịch sử thuộc "giòng dõi người nữ" thiên định, như đã được ghi lại trong Sách Samuel Quyển Hai ở Bài Đọc 1 hôm nay:"Chúa sẽ tạo lập cho ngươi một nhà. Nhà của ngươi và triều đại ngươi sẽ vững chắc đến muôn đời trước mặt Ta; ngôi báu ngươi sẽ vững bền mãi mãi".

 

Để rồi, khi "tới thời điểm viên trọn" (Galata 4:4), lời hứa ấy đã trở thành hiện thực, ở chỗ "Thiên Chúa đã sai Con Ngài đến, do một người nữ sinh ra" (Galata 4:4). Đúng thế, "người nữ" trong lời hứa cứu độ sau nguyên tội đây không ai khác hơn là nhân vật lịch sử được Thánh ký Luca nói tới trong Bài Phúc Âm hôm nay, đó là "một trinh nữ đã đính hôn với một người tên là Giuse, thuộc chi họ Ðavít, trinh nữ ấy tên là Maria", và "giòng dõi người nữ" cũng ở trong lời hứa cứu độ này chính là "Giêsu. Người sẽ nên cao trọng và được gọi là Con Ðấng Tối Cao. Thiên Chúa sẽ ban cho Người ngôi báu Ðavít tổ phụ Người. Người sẽ cai trị đời đời trong nhà Giacóp, và triều đại Người sẽ vô tận", đúng như những gì đã được tiên tri Samuel nói trước ở Bài Đọc 1 hôm nay. 

 

Cho dù theo Lịch Sử Cứu Độ của dân Do Thái thì biến cố nhập thể này của Con Thiên Chúa hóa thân làm người trong cung dạ trinh nguyên của Trinh Nữ Maria là một sự kiện lịch sử, xẩy ra "vào thời điểm viên trọn" (Galata 4:4), nhưng tự bản chất của nó lại là một "mạc khải mầu nhiệm được giữ kín từ đời đời, nhưng nay được tỏ bày, và nhờ các tiên tri ghi chép theo lệnh của Thiên Chúa hằng hữu, được thông tri cho các Dân Ngoại, để dẫn đưa họ về vâng phục đức tin", như Thánh Phaolô Tông Đồ Dân Ngoại cảm nhận và chia sẻ với Giáo đoàn Rôma ở Bài Đọc 2 hôm nay.

 

Biến cố nhập thể là sự kiện lịch sử hiện thực hóa lời hứa cứu độ ngay từ ban đầu của Thiên Chúa đã cho thấy Ngài quả thực là Vị Thiên Chúa chân thật duy nhất của dân Do Thái, xứng với "danh xưng muôn đời của Ta" là "Thiên Chúa của Abraham, Thiên Chúa của Isaac, Thiên Chúa của Giacóp" (xem Xuất Hành 3:15), Vị Thiên Chúa trung thành qua muôn thế hệ, Vị Thiên Chúa muôn đời yêu thương tạo vật của mình và tìm hết cách để ở cùng với họ nơi Con của mình, đúng như cảm nhận của Thánh Vịnh gia trong Bài Đáp Ca hôm nay:

 

1) Con sẽ ca ngợi tình thương của Chúa tới muôn đời, qua mọi thế hệ, miệng con loan truyền lòng trung thành Chúa, vì Ngài đã phán: "Tình thương của Ta đứng vững muôn đời"; trên cõi trời cao, Ngài thiết lập lòng trung tín.

 

2) Ta đã ký minh ước cùng người ta tuyển lựa, Ta đã thề cùng Ðavít là tôi tớ của Ta rằng: "Cho tới muôn đời Ta bảo tồn miêu duệ của ngươi, và Ta thiết lập ngai báu ngươi qua muôn thế hệ".

 

3) Chính người sẽ thưa cùng Ta: "Chúa là Cha con, và Thiên Chúa là Ðá Tảng cứu độ của con". Ðời đời Ta sẽ dành cho người lòng sủng ái, và lời ước Ta ký với người sẽ được mãi mãi duy trì.

 

Vị Thiên Chúa mang "danh cho tới muôn đời" là "Thiên Chúa của Abraham, Thiên Chúa của Isaac, Thiên Chúa của Giacóp" liên lỉ trong suốt giòng Lịch Sử Cứu Độ của dân Do Thái này,"khi tới thời điểm viên trọn", cũng chính là "Emmanuel - Thiên Chúa ở cùng chúng ta" (Mathêu 1:23), ở nơi "Lời đã hóa thành nhục thể và ở giữa chúng ta" (Gioan 1:14), mà trước hết và trên hết ở với đệ nhất tạo vật về ân sủng của mình là "người nữ" của lời hứa cứu độ ban đầu, cũng chính là Vị "Trinh Nữ được ơn nghĩa với Thiên Chúa" (Luca 1:30), được Thiên Sứ nghiêng mình kính cẩn chào là "đầy ơn phúc" (Luca 1:28), một danh xưng chính yếu của "người nữ", hợp với bản chất "đầy phúc" của một nữ nhân tạo vật "có phúc hơn mọi người nữ" (Luca 1:42), được Thiên Chúa tiền định tuyển chọn để thụ thai và hạ sinh "Con Đấng Tối Cao" (Luca 1:32), "Con Thiên Chúa" (Luca 1:35).

 

Cho dù chỉ là một phương tiện, là nguyên nhân đệ nhị trong việc thụ thai và sinh hạ Con Thiên Chúa làm người, Trinh Nữ Nazarét này cũng thực sự là Mẹ của Thiên Chúa, vì Người Con được Vị Trinh Nữ diễm phúc này thụ thai, cưu mang và hạ sinh theo bản tính loài người đây chính là Vị Thiên Chúa nhập thể, là một Ngôi Vị Thần Linh (one divine person) có hai bản tính (two natures) là thiên tính (divinity) và nhân tính (humanity): nhân tính xuất phát từ lòng dạ của "một Trinh Nữ" (Luca 1:26), một nhân tính được Ngôi Hiệp (hypostatic union) với thiên tính do bởi "quyền lực của Đấng Tối Cao" (Luca 1:35), và Ngôi Vị Thần Linh đây chính là "Lời ở với Thiên Chúa từ ban đầu... và là Thiên Chúa" (Gioan 1:1): "Người là Thiên Chúa bởi Thiên Chúa, ánh sáng thật bởi ánh sáng thật, được sinh ra mà không phải được tạo thành, đồng bản thể với Đức Chúa Cha" (Kinh Tin Kính). 

 

Và Mầu Nhiệm Ngôi Hiệp này xẩy ra ngay giây phút nhập thể trong tử cung của "trinh nữ... Maria" Nazarét, nghĩa là ngày sau khi vị trinh nữ "có phúc hơn mọi người nữ" này thưa "xin vâng", chứ không phải nhân tính có trước rồi thần tính mới nhập vào sau, như nơi việc hình thành bản tính của con người khi mới thụ thai: thân xác có trước rồi sau đó linh hồn mới nhập vào. Bằng không, nghĩa là nếu nhân tính có trước rồi sau đó thần tính mới nhập vào thì Lời Nhập Thể sẽ có 2 ngôi vị, ngôi vị nhân loại và ngôi vị thần linh. Theo thần học và đức tin Kitô giáo thì Lời nhập thể chỉ có một ngôi vị duy nhất là Ngôi Vị Thần Linh, và Ngôi Vị Thần Linh này là chủ thể của một nhân tính được mặc lấy (assumed, chứ không bị absorbed) để nhờ đó nhân tính trở thành như một bí tích và là phương tiện cứu độ (xem Giáo Lý Giáo Hội Công Giáo khoản 468 và 470). 

 

Trong bài Phúc Âm của Thánh ký Luca hôm nay về biến cố Truyền Tin Lời Nhập Thể, có hai phần rõ ràng liên quan đến hai bản tính của Ngôi Vị Thần Linh nơi nhân vật lịch sử mang mang tên "Giêsu" này: phần trên liên quan đến nhân tính của Người - "Này trinh nữ sẽ thụ thai, hạ sinh một con trai và đặt tên là Giêsu. Người sẽ nên cao trọng và được gọi là Con Ðấng Tối Cao. Thiên Chúa sẽ ban cho Người ngôi báu Ðavít tổ phụ Người. Người sẽ cai trị đời đời trong nhà Giacóp, và triều đại Người sẽ vô tận"; và phần dưới về thiên tính của Người: "Chúa Thánh Thần sẽ đến với trinh nữ và uy quyền Ðấng Tối Cao sẽ bao trùm trinh nữ. Vì thế, Ðấng trinh nữ sinh ra sẽ là Ðấng Thánh và được gọi là Con Thiên Chúa". Vì Lời Nhập Thể chỉ có một Ngôi Vị Thần Linh duy nhất nơi Mầu Nhiệm Ngôi Hiệp mà "trinh nữ ... Maria" Nazarét mới thực sự là Mẹ của Thiên Chúa (Theotokos / Mother of God - Công Đồng Chung Epheso năm 431), chứ không phải chỉ là Mẹ của Đức Giêsu, mẹ của một nhân vật lịch sử Giêsu Nazarét về nhân tính mà thôi.

 

Cũng trong bài Phúc Âm hôm nay, lời chào của Thiên Sứ ngỏ cùng "một trinh nữ... tên Maria" là "đầy ơn phúc, Chúa ở cùng trinh nữ" có một ý nghĩa rất sâu xa và thật tuyệt vời. Ở chỗ, tên của "trinh nữ Maria" đây trước nhan Thiên Chúa là "đầy ơn phúc", vì tất cả những gì Thiên Chúa là và Thiên Chúa có, được gói ghém và chất chứa nơi tên của Ngài là "Yaweh - Chúa" đều ở nơi "trinh nữ Maria": "Chúa ở cùng trinh nữ". "Đầy ơn phúc" đây có nghĩa là "đầy" "Chúa", "đầy" mạc khải thần linh, mà tất cả mạc khải thần linh được Thiên Chúa tỏ ra cho loài người ở nơi Chúa Giêsu Kitô là Lời Nhập Thể, nên "trinh nữ... Maria" "đầy ơn phúc" đây còn có nghĩa là "đầy" "Lời hằng ở nơi Thiên Chúa và Lời là Thiên Chúa" (Gioan 1:1), đến độ ngay cả thân xác hữu hình và hữu hạn của "trinh nữ... Maria" này cũng "đầy ơn phúc" nữa, khi "Lời đã hóa thành nhục thể" (Gioan 1:14) ngay trong tử cung nữ giới của mình: "Trinh nữ sẽ thụ thai, hạ sinh một con trai và đặt tên là Giêsu". 

 

Như thế, "trinh nữ... Maria" "đầy ơn phúc" nghĩa là tất cả thực tại thần linh về Thiên Chúa và của Thiên Chúa được tỏ hiện lần đầu tiên nơi con người, là cuộc thần hiển của Thiên Chúa (theophany), là chính cuộc hội ngộ thần linh giữa Thiên Chúa và loài người nơi Lời Nhập Thể. Trong biến cố truyền tin Vị Thiên Chúa chân thật duy nhất của dân Do Thái trong giòng Lịch Sử Cứu Độ của họ lần đầu tiên tỏ mình ra một cách tỏ tường nơi "trinh nữ... Maria" Nazarét: trước hết Ngôi Cha - "Chúa ở cùng trinh nữ" (Luca 1:28), một người con của Ngài; sau đó là Ngôi Con "tên là Giêsu... Con Ðấng Tối Cao" mà trinh nữ Maria được làm mẹ; sau hết là Ngôi Ba: "Thánh Thần sẽ đến với trinh nữ và uy quyền Ðấng Tối Cao sẽ bao trùm trinh nữ", một bạn tình của Ngài. Mầu Nhiệm Ba Ngôi đã tỏ hiện nơi Mầu Nhiệm Nhập Thể nơi "trinh nữ ... Maria" Nazarét trong biến cố truyền tin: Vị Thiên Chúa chân thật duy nhất có 3 Ngôi là Cha, và Con và Thánh Thần đã phản ảnh nơi một con người "trinh nữ... Maria" duy nhất vừa là con, vừa là mẹ và vừa là bạn của Vị Thiên Chúa chân thật duy nhất, một con người "đầy ơn phúc": "được ơn nghĩa với Thiên Chúa" (Luca 1:30).

 

Mầu nhiệm và biến cố Nhập Thể không phải chỉ liên quan đến Thiên Chúa mà còn liên quan đến con người nữa. Ở chỗ, con người luôn ngưỡng vọng đến lời hứa cứu độ của Thiên Chúa, một cách minh nhiên hay mặc nhiên, như Vua Đavít trong Bài Đọc 1 hôm nay, một ước vọng xây nhà cho Thiên Chúa, cho Hòm Bia Giao Ước, một đền thờ cho Thiên Chúa ngự một cách xứng đáng, hình ảnh nhân tính của Lời Nhập Thể, một nhân tính nói chung và thân xác của Người nói riêng đã được Người ví như Đền Thờ Giêrusalem sẽ bị bàn tay dân Do Thái phá hủy nhưng Người đã dựng lại trong vòng 3 ngày (xem Gioan 2:19). Như thế, Thiên Chúa nhập thể chẳng những là việc chứng tỏ Ngài là một Vị Thiên Chúa chân thật duy nhất mà còn là việc Ngài đáp ứng ngưỡng vọng Đấng Thiên Sai nơi con người.

 

Biến cố và mầu nhiệm nhập thể chỉ trở nên hiện thực khi con người, chẳng những khát vọng và ngưỡng vọng Đấng Thiên Sai, tiêu biểu qua Vua Đavít trong Bài Đọc 1 hôm nay, mà còn, qua "trinh nữ ... Maria" trong bài Phúc Âm hôm nay, biết đáp ứng một cách thích đáng tác động nhập thể của Thiên Chúa nữa, một đáp ứng thần linh tương đáng đã thực sự nên trọn nơi Trinh Nữ Nazarét, Vị Trinh Nữ đã hoàn toàn và tuyệt đối tin tưởng vào "Đấng toàn năng đã làm cho tôi những điều trọng đại" (Luca 1:49), Đấng "không có gì mà không làm được" (Luca 1:37), đúng như câu đáp ứng của Vị Trinh Nữ này, được Giáo Hội sử dụng làm câu xướng trước Phúc Âm hôm nay: "Alleluia, Alleluia. Này tôi là tôi tớ Chúa, tôi xin vâng như lời Thiên thần truyền. Alleluia".  

 

Đaminh Maria Cao Tấn Tĩnh, BVL