Home
Printer-friendly versionSend by email
-A A +A

Tuổi trẻ và sức sống

Tác giả: 
Lm Nguyễn Hữu An

 

 

TUỔI TRẺ SỨC SỐNG

 

Tôi yêu hoa kiểng, mến cây cảnh và thích nuôi chim cá. Ngắm một đoá hoa nở; chăm chút một dáng cây ưng ý; nhìn đàn cá tung tăng; nghe tiếng chim hót thánh thót, tâm hồn thấy vui tươi thanh thản nhẹ nhàng. Vui đời cho đời vui.

 

1. Cây cảnh

 

Xây xong Nhà thờ, bà con giáo dân trong xứ đem tặng nhiều cây kiểng quý. Vì thế, trong khuôn viên nhà thờ có nhiều cây cảnh đẹp. Đủ các thế, các dáng, mỗi cây một vẽ. Mỗi cây đều có tên gọi ý nghĩa như ”nghiêng phong”, “thác đổ”, “tam cương ngũ thường”…Mỗi dịp xuân về tết đến, các “nghệ nhân” cây nhà lá vườn nhiệt tình đến cần mẫn cắt tỉa, tạo dáng, chăm bón để những chậu kiểng mang nét đẹp mới cho mọi người vui xuân thưởng lãm.

 

Chơi cây cảnh là cả một nghệ thuật, đòi hỏi nhiều công phu và sự kiên nhẫn. Có lẽ khởi đầu của thú chơi kiểng là khi trm tr ngắm nghía một bông hoa, con người đã hái cành hoa đem v nhà đ cái đp còn bên mình lâu hơn. Rồi từ từ, thích một dáng cây, người ta bng cây v trng, dày công chăm sóc đ hàng ngày nhìn ngắm, thưởng thc. Tại sao mình không can thip vào cây, vào hoa để to ra cái đp đa dng và phong phú hơn? Những ý nghĩ đó thôi thúc. Con người đã đi t cm nhn thun tuý đến tác đng ca lý trí khi đối din vi cây cnh, vi hoa lá. Dần dần con người góp phn to ra mt thiên nhiên mi theo từng phong cách riêng biệt.

 

Li chơi, phong cách chơi được hình thành mt phn t đc đim thiên nhiên của tng vùng miền.

 

Sài gòn khai thác thế mnh các giống cây: cn thăng, mai chiếu thu, mai xuân t rào, vườn vào bn, chu. Thân ln, đế gc đp (vì mch ngm cn, r ăn ngang), chi cành ch yếu tán, mng - ct ta thành phiến vun lên gia.

 

Hà Ni rt gii v cây to tng, tán vi các chng loi sanh, tùng, la hán, ngâu. B phn chơi bonsai khá táo bạo đường nét: thoáng gc, cành không theo trt t cng nhc mà thoi mái,hài hoà.

 

Nng gt, mưa dầm và bão lũ ca min Trung đã to ra kiu khí tiết đc đáo ca cây: cn ci, gân guc, t l chi cành, thân gc phù hp, gn vi t nhiên. Các loi king trng ch yếu là tùng, mai, ga, sanh, me.

 

Cây khai thác Bình Định đc sc có sam, sơn liễu… Các ngh nhân vùng này cắt ta rt công phu to thành tng mng chi rt khúc chiết, thanh thoát. Cây va đp rt t nhiên va phơi trải đường nét đy quyến rũ t dáng thế đến gc r, thân cành.

 

Theo dòng thời gian giao lưu nên có s pha trn phong cách ba min theo nhu cu s dng. Cái độc đáo ca đường nét min Trung đã du nhp khá mnh vào vườn cnh Bc, Nam. Và cách tạo dáng cây cảnh đầy ưu thế cho trang trí ca Sài Gòn, Hà Ni đã hin hu khp các ngoi viên min Trung.

 

Ngoài yếu t thưởng ngon, vi cây cnh, khi to tác và cm sóc, con người đã ký thác nhiu triết lý nhân sinh hoc ít nht là s th hin mình, th hin cái tôi vi cuc đi.

 

Vi hoa, con người nhp cuc bng c h thng n ng. Nhiu khi mi th tht đơn giản: sau bao công phu chăm sóc, cái chi hoa, n hoa nhú ra và lúc hoa bừng n tinh khôi, rng r như một tng vt tuyt vi thiên nhiên dành cho ta, con người cm nhn được cái hnh phúc va nhân qu va bt ng. Và, dù trường phái nào, phong cách nào, quá trình to tác cây cnh đã góp phn làm con người t hoàn thiện mình hơn.

 

Xuân đến, hoa về trên mọi lối, thấy nôn nao và bận rộn. Một cành mai, một nhánh đào cũng đã làm nên phong vị Tết. Đào được ví như cốt cách người quân tử, vượt qua cô đơn giá lạnh mà tấm thân khô gầy vẫn giữ nguyên sắc màu cho hoa. Xuân cũng là mùa hoa cúc. Trong muôn vàn loài hoa, cúc được xếp vào hàng tứ quý (tùng, cúc, trúc, mai). Cúc phong phú về chủng loại và đậm đà hương sắc. Cúc đẹp bởi sự giản dị khiêm nhường làm cho không gian mùa xuân thêm đằm thắm và lưu luyến. Một nhành mai tinh khiết, một đóa hồng tình yêu, cuộc đời thêm niềm vui.

 

2. Nuôi chim

 

Cùng với cây cnh, chim cá là nhng vt nuôi làm đi sng tinh thn con người thêm phong phú. Ký c tui thơ của nhiu người còn lưu giữ nim vui, s đam mê chăm sóc nhng con chim non trong cái hp giy hoc chuyn lùng bt cá thia, nuôi cá ngũ sc trong các chu đt hay chai l.

 

Cái hp dn ca chơi chim có nhiều chng: by rp, thun dưỡng và thưởng thc. Ngh by rp cun hút s đam mê không ít người. T hun luyn chim mồi đến chn đa đim, cách điu khin chim mi chp cánh ( cu cườm)…, người đi nh chim va có cái hi hp ca thú đi săn khi con mi lò dò đến by, va có cái nim vui chiến thng hoc hm hi luyến tiếc khi tht bi. Con chim by được mang v, người nuôi chim công phu nh chim ăn ri to s thích nghi t con chim bi thành chim nhà. Nó chịu ăn, chu sng gn người ri sinh đ (vi yến, phng, s Tàu…) hoc líu lo ging hót (khướu, chích choè, ho mi, chp mào…). Nim vui của người chơi chim là chăm sóc và thưởng thc sc màu, tiếng hót ca chim. Đặc bit là tiếng hót. Tiếng gáy, tiếng gù ca chim cu cườm luôn làm nôn nao lòng người. Nó gi nh đến vùng quê nơi ta sinh trưởng hoc mt ln đi qua. Con chích choè hay ríu rít b tre. Con sơn ca bay vút lên tầng không và th xuống, cao dn tng di âm thanh lnh lót trên đng ngp nng mai. Con ho mi nga c phóng vào không gian nhng âm thanh ngt sc, đy uy vũ khiến hn người thoáng chút lãng đãng nh đến nhng khu rng, nhng đêm trăng k o.

 

3. Nuôi cá.

 

Nếu như tiếng nhc chim làm trong trẻo c không gian, làm thư thái và giàu có cho tâm hồn con người thì nhng vũ điu im lng và huyn o ca cá cũng tht đc bit. Nhìn nhng con cá thn tiên buông các di la mm, thướt tha, uyn chuyn, nhng màu sc  và hình th sinh đng ca cá bốn đuôi, cá đen, cá tỳ bà… bơi lượn, thn kinh con người du li, vơi đi những căng thng lo toan. Người ta đã cho các bnh nhân đau răng ngi ngm b cá 15 phút trước khi nh răng, kết qu tht bt ng: s lo âu, hi hp gim hn! Hình như vẻ bình yên, an nhiên rất “đt đo” ca cá đã “dy” cho con người mt điu gì đó.

 

4. Mùa xuân và tuổi trẻ.

 

Mùa xuân hàng năm, người ta thường t chc nhng hi hoa xuân, hi thi chim, thi cá. Đó cũng là biết cách chăm sóc mình hơn. Cũng là thêm các hot đng vui tươi, bổ ích cho đi sng xã hi.

 

Xuân đến với bao sắc màu tươi trẻ. Đời người ta cũng có mùa xuân. Tuổi trẻ với niềm vui tươi thắm, sức sống dạt dào, khối óc và con tim rộng mở với muôn tình ý cao đẹp. Đó chính là mùa xuân cuộc đời. Với tuổi trẻ, bao nhiêu ước mơ đã chớm nở, bao nhiêu lý tưởng sáng ngời được định hướng, bao nhiêu tình cảm cao thượng đựơc khơi nguồn, bao nhiêu đam mê nồng nhiệt trào dâng. Tuổi trẻ, giấc mộng đời đẹp hơn cả hoa cỏ mùa xuân, ý hướng đời cao hơn trời mây lồng lộng. Xuân đất trời đến rồi đi. Còn xuân cuộc đời, nếu biết gìn giữ thì cả cuộc đời là mùa xuân bất diệt. Đặc điểm của xuân đất trời là niềm vui, sự thắm tươi của màu sắc, sự đâm chồi nảy lộc của cỏ cây. Với đời người cũng thế. Khi ta vui ta tươi tắn, phát sinh những tư tưởng những tình cảm tốt đẹp…khi ấy ta có cả mùa xuân. Khi ta yêu thương chan chứa, trái tim rung động với những tình cảm trong sáng, ta cảm xúc tình người dào dạt. Khi lý tưởng là ngôi sao hướng dẫn đời ta; khi ta còn biết ước mơ những điều cao đẹp và quyết tâm thực hiện ước mơ đó thành sự thật; khi ta sống an hoà với chính mình với tha nhân…khi ấy mùa xuân vẫn còn mãi trong ta; cho dù có thể làn da ta không còn mịn màng, đôi môi ta không còn tươi mọng, vầng trán ta không còn phẳng phiu, tay ta không còn nhanh nhẹn, chân ta không còn vững mạnh. Nhưng làm sao có đựơc mãi mùa xuân cuộc đời? Có nhiều phương pháp tập luyện nâng cao sức khoẻ. Quan trọng là tinh thần giữ niềm vui, tâm hồn trong sạch, làm việc hết nghị lực.

 

Cây cảnh, hoa lá, chim cá đã song hành cùng mùa xuân làm đp hn người. Gần gũi thiên nhiên sẽ giúp con người giữ mãi mùa xuân. Yêu mến thiên nhiên sẽ nâng tâm hồn con người hướng về Thiên Chúa Tuyệt Mỹ, Đấng tác tạo muôn vẻ đẹp tươi trẻ cho nhân trần.

Trong Tông huấn “Christus Vivit”, Đức Thánh Cha Phanxicô viết: Chúa Kitô đang sống! Người là niềm hy vọng của chúng ta, và một cách tuyệt vời, Người mang tuổi trẻ đến với thế giới của chúng ta. Do đó, những lời đầu tiên tôi muốn nói với mọi Kitô hữu trẻ là: Chúa Kitô đang sống và Người muốn bạn được sống!”. “Sự sống,” “đang sống,” “sống” là những từ được lập lại khoảng 280 lần trong bản văn, cũng nhiều như từ “người trẻ” là từ khóa của Tông huấn. Sống trọn vẹn: đây là điểm trọng yếu trong suy tư của Đức Phanxicô về người trẻ. Lật qua những trang của Tông huấn sẽ thấy được năng lượng tràn trề như lay động thúc đẩy chúng ta sống trọn vẹn. Đức Phanxicô khuyên người trẻ hãy thực hành ba điều này: sống trung thực, sống có trách nhiệm và sống lạc quan. Ngài khẳng định: Tuổi trẻ là tuổi của ân phúc. Các bạn trẻ là hiện tại của Thiên Chúa và của thế giới. Giới trẻ là tương lai của xã hội và Giáo Hội, người trẻ cũng là hiện tại của Giáo Hội.

 

Trên tất cả, để có mãi mùa xuân cuộc đời, cần hướng lòng về Thiên Chúa. Ngài là Đấng tác tạo mùa xuân đất trời cũng như mùa xuân tâm hồn. Ngài là mùa xuân viên mãn vì Ngài là Đấng ban sự sống cho muôn loài.  Ngài là mùa xuân hạnh phúc vì Ngài là tình yêu.

 

Cuối năm Kỷ Hợi

 

Lm Giuse Nguyễn Hữu An