Home
Printer-friendly versionSend by email
-A A +A

11- Lễ Hiện Xuống hoàn thành Giao Ước Mới

 

CHÚA THÁNH LINH
ĐẤNG BAN SỰ SỐNG và TÌNH YÊU


Giáo Lý dựa trên Kinh Tin Kính do Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II giảng dạy. Đây là sách về giảng dạy giá trị và đầy đủ nhất về Chúa Thánh Thần để học hỏi và tìm hiểu.

 

 

 

Lễ Hiện Xuống  hoàn thành Giao Ước Mới

 

   Cuộc Vượt Qua trên thánh giá và phục sinh của Chúa Kitô đạt tới cực điểm trong Lễ Hiện Xuống tại Jerusalem. Chúa Thánh Linh ngự xuống trên các tông đồ, khi các ngài tụ họp trong căn phòng trên lầu cùng với Đức Maria và cộng đồng đầu tiên các môn đệ Chúa Kitô, là sự hoàn thành lời hứa và những loan báo mà Chúa Giêsu đã nói với các môn đệ Ngài. Lễ Hiện Xuống là cuộc thần hiển công khai long trọng của giao ước mới thiết lập giữa Thiên Chúa và nhân loại “trong Máu” Chúa Kitô mà Ngài đã nói lúc Tiệc Ly: “đây là giao ước mới trong máu Thầy” (tc. 1 Cor 11:25). Giao ước mới này chung quyết và đời đời được chuẩn bị qua các giao ước cũ đã từng nói tới trong Cựu Ước. Những giao ước đó gồm có lời loan báo về giao ước cuối cùng mà Thiên Chúa lập với nhân loại trong Chúa Kitô và trong Chúa Thánh Linh. Lời mạc khải qua ngôn sứ Ezekiel là một mời gọi chiêm ngưỡng biến cố Lễ Hiện Xuống trong linh quang lời tiên tri: “(Và) Ta sẽ đặt thần khí của Ta trong các ngươi” (Ez 36:27).

 

Giao ước giữa Thiên Chúa với ông Noe và ông Abraham

 

   Chúng ta biết Lễ Hiện Xuống đã có thời là lễ mùa gặt (tc. Xh 23:14), lễ đó về sau cũng là cử mừng tưởng niệm và canh tân giao ước đã được Thiên Chúa lập với dân Israel sau khi giải phóng họ khỏi ách nô lệ Ai Cập (tc. 2 Cor 15:10-13). Sách Xuất Hành ghi: trong bất cứ lễ nào nói trên, ông Moses “cầm sách giao ước, và đọc cho toàn dân nghe; và họ đều nói: ‘Tất cả mọi điều Thiên Chúa đã nói chúng tôi xin tuân hành, và chúng tôi xin tuân giữ.’ Và ông Moses lấy máu rảy trên dân chúng và nói, ‘Đây là máu giao ước Chúa đã lập với anh em dựa trên những lời này’” (Xh 24:7-8).

 

    Giao ước Núi Sinai được thiết lập giữa Thiên Chúa và dân Israel. Theo Phúc Âm thì trước đó đã có các giao ước Thiên Chúa lập với tổ phụ Noe (Noah) và với ông Abraham.

 

   Trong giao ước với ông Noe sau đại hồng thủy, Thiên Chúa cho thấy Ngài thiết lập một giao ước không phải chỉ với nhân loại mà còn với toàn thể mọi tạo vật trong thế giới hữu hình: “Này đây, Ta thiết lập giao ước của Ta với các ngươi và hậu duệ của các ngươi, và với mọi sinh vật ở với các ngươi ... với mọi loài vật từ trong con tầu đi ra” (St 9:9-10).

 

   Giao ước với ông Abraham cũng có một ý nghĩa khác nữa. Thiên Chúa đã chọn và lập giao ước với một người vì hậu duệ của người đó: “Ta sẽ lập giao ước của Ta giữa Ta và ngươi và con cháu của ngươi sau này suốt mọi thế hệ. Đây là một giao ước vĩnh cửu, Ta là Thiên Chúa của ngươi và hậu duệ của ngươi” (St 17:7). Giao ước với ông Abraham cho thấy chương trình Thiên Chúa chọn một dân tộc riêng, dân tộc Israel, mà từ đó Đấng Thiên Sai được hứa từ trước sẽ sinh ra.

 

Luật Thiên Chúa ban trong giao ước Núi Sinai

 

   Giao ước với ông Abraham không bao gồm một lề luật chính xác và sát nghĩa. Thần linh luật được ban sau này, trong giao ước tại Núi Sinai. Thiên Chúa hứa ban luật đó với ông Moses và ông đã lên núi theo lời Ngài gọi: “Vì thế, lúc này, nếu các ngươi vâng nghe lời Ta và tuân giữ giao ước của Ta, các ngươi sẽ là của riêng Ta giữa muôn dân; vì toàn thể địa cầu là của Ta ... Đây là những lời ngươi sẽ phải nói với con cái Israel” (Xh 19:5). Ông Moses cho các trưởng lão dân Israel biết lời Thiên Chúa hứa, “và toàn dân đã đồng thanh đáp lại và nói,’ Mọi điều Thiên Chúa đã nói chúng tôi xin tuân hành.’ Và ông Moses trình lên Chúa những lời dân chúng đã tuyên hứa” (Xh 19:8).

 

  Lời Sách Thánh trên đây, mô tả việc chuẩn bị giao ước và hành động trung gian của ông Moses làm nổi bật hình ảnh vị đại lãnh tụ dân Israel và cũng là người chuyển trao luật Chúa, cho thấy nguồn gốc thần linh của bộ luật ông chuyển trao cho dân. Nhưng điều đó cũng cho hiểu giao ước Núi Sinai gồm sự cam kết từ cả hai phía: Chúa đã chọn dân Israel làm dân riêng, “một vương quốc tư tế và một dân thánh” (Xh 19:6).  Nhưng cam kết giao ước đó có điều kiện là dân Israel phải trung thành với luật của Chúa trong Thập Giới và những luật lệ cùng những qui định khác. Về phần dân Israel, họ tuyên  hứa trung thành với giao ước.

 

    Lịch sử giao ước cũ cho thấy nhiều giai đoạn dân Israel bất trung phản nghịch Thượng Đế. Các ngôn sứ đặc biệt quở trách dân Israel vì tội bất trung, và các ngài nhắc lại những biến cố đáng than khóc trong lịch sử của họ như là hình phạt của Thiên Chúa. Các ngôn sứ loan báo lời đe dọa hình phạt nặng nề hơn, nhưng đồng thời cũng loan báo lời giao ước khác. Chúng ta đọc trong Sách ngôn sứ Jeremia: “Này, Chúa phán sẽ đến những ngày, Ta lập một giao ước mới với nhà Israel và nhà Judah, không như giao ước Ta đã lập với tổ tiên chúng khi Ta cầm tay dắt chúng ra khỏi đất Ai Cập, giao ước mà chúng đã vi phạm” (31:31-32).

 

   Giao ước mới sau này liên can đến con người mật thiết hơn. Chúng ta đọc thêm: “Chúa phán đây là giao ước Ta sẽ lập với nhà Israel sau những ngày ấy (sau những ngày giao ước đã bị vi phạm): Ta sẽ đặt thánh luật của Ta vào trong chúng, và Ta sẽ viết thánh luật đó nơi trái tim chúng, và Ta sẽ là Thiên Chúa của chúng, và chúng sẽ là dân của Ta” (Jer 31:33).

 

   Sáng kiến mới này của Thiên Chúa liên quan đặc biệt đến “nội tâm” con người. Luật của Thiên Chúa sẽ đặt vào đáy lòng “người ta” (cái “tôi”, cá thể, của con người). Lời hứa “Ta sẽ viết luật của Ta trong trái tim chúng” xác định đặc tính nội tâm này. Chính vì thế luật Chúa đồng hóa với nội tâm con người. Chỉ khi đó Thiên Chúa mới thực sự là Thiên Chúa “của họ.”

 

   Theo ngôn sứ Isaiah, luật Chúa tạo thành giao ước mới sẽ được thiết lập nơi tinh thần của con người nhờ thánh linh Thiên Chúa. Thánh Linh của Chúa “sẽ ngự trên nhánh cây từ gốc Jesse” (Is 11:2), nghĩa là trên Đấng Thiên Sai. Những lời ngôn sứ Isaiah sẽ được hoàn tất trong Đấng Thiên Sai: “Thánh Linh Thiên Chúa ngự trên tôi, vì Chúa đã xức dầu tôi” (Is 61:1). Thánh Linh Thiên Chúa hướng dẫn Đấng Thiên Sai chu toàn giao ước đó, canh tân và làm cho giao ước đó vĩnh cửu. Đây là điều ngôn sứ Isaiah loan báo: “Chúa phán phần Ta, đây là giao ước của Ta với chúng: thần khí của Ta ở trên ngươi và các lời Ta ở trên miệng ngươi, sẽ không rời khỏi miệng ngươi, cũng sẽ không rời khỏi môi miệng con cái ngươi, và khỏi miệng cháu chắt ngươi, Chúa phán, từ nay cho đến muôn đời” (Is 59:21).

 

  Thị kiến của ngôn sứ Isaiah dù xảy ra vào giai đoạn lịch sử và thời ngôn sứ nào chăng nữa, thì chúng ta cũng có thể nói chắc chắn rằng những lời tiên tri đó đã được hoàn thành trọn vẹn trong Chúa Kitô, nghĩa là trong Ngôi Lời Đấng là chính những lời tiên tri đó. Lời tiên tri đó còn là “sở hữu của Chúa Cha” nữa vì Chúa Cha là “Đấng đã phái Chúa Kitô đi” (tc. Jn 5:37). Trong Phúc Âm, Chúa Kitô canh tân, kiện toàn và làm sinh động lề luật; Và trong Chúa Thánh Linh Đấng được phái đến do công cuộc cứu độ qua thánh giá và phục sinh của Chúa Kitô. Như vậy minh chứng đầy đủ những điều Thiên Chúa đã loan báo qua các ngôn sứ trong giao ước cũ. Ngôn sứ Ezekiel đã nói lời Thiên Chúa về giao ước mới: “Ta sẽ cho các ngươi trái tim mới và thần khí mới: Ta sẽ lấy trái tim bằng đá trong thân xác các ngươi và cho các ngươi trái tim bằng thịt. Và Ta sẽ đặt thần khí của Ta trong các ngươi, làm cho các ngươi bước đi (trong thánh luật của Ta) và cẩn thủ tuân giữ lề luật của Ta ... và các ngươi sẽ là dân của Ta, và Ta sẽ là Thiên Chúa  các ngươi” (Ez 36:26-28).

 

   Trong sự kiện Lễ Hiện Xuống ở Jerusalem, việc Chúa Thánh Linh ngự xuống hoàn tất vĩnh viễn giao ước mới đời đời của Thiên Chúa với loài người đã được niêm ấn bằng máu Con Một của Ngài, là thời điểm vinh hiển của “Ân sủng từ trời cao” (tc. Giacôbê 1:17). Trong giao ước đó, Thiên Chúa Ba Ngôi “tự hiến” không còn phải chỉ cho Dân Được Tuyển Chọn nhưng cho toàn thể nhân loại. Lời tiên tri của ngôn sứ Ezekiel, “các ngươi sẽ là dân của Ta và Ta sẽ là Thiên Chúa của các ngươi” (Ez 36:28), đạt được chiều kích mới và quyết định (nghĩa) là chiều kích hoàn vũ. Giao ước mới này thể hiện trọn vẹn chiều kích nội tâm, Chúa Thánh Linh đổ đầy mọi tâm hồn và ban cho mọi người sức mạnh cần thiết để khắc phục mọi yếu đuối và tội lỗi. Giao ước mới đạt được chiều kích vĩnh cửu (tc. Dt 13:20). Trong tính cách viên mãn của đặc ân này, Giáo Hội khởi đầu là Dân Thiên Chúa theo giao ước mới và vĩnh cửu. Giao ước này hoàn thành lời Chúa Kitô hứa liên quan với Chúa Thánh Linh, “Đấng Cố Vấn khác nữa (Parákletos)” được phái đến “ở với anh em mãi mãi” (Jn 14:16).

 

Buổi gặp chung ngày 2 tháng Tám, 1989


Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II


www.thanhlinh.net