Home
Printer-friendly versionSend by email
-A A +A

Chỉ Có Một Người Tạ Ơn

Tác giả: 
Nguyễn Văn Thông

Chỉ Có Một Người Tạ Ơn

Nguyễn Văn Thông

 

Đi chợ, tay xách nách mang, bỗng mình đánh rơi cái bóp, người bên cạnh cúi xuống nhặt dùm, mình cảm ơn. Chuyện ấy tự-nhiên, nhưng nếu vì một lí-do nào mà mình không nói cảm ơn thì sao nhỉ. Chắc là trên đường về mình giận mình lắm, coi mình như hạng người thiếu văn-hoá, không biết điều và hình như không phải là người. 

 

Chuyện ấy dù sao vẫn là nhỏ. Chuyện này mới lớn vì nó liên-can đến cả cuộc sống, đến vận-mệnh của cả đời người. Thánh sử Luca trong Chương 17 (11-19) kể như sau:

 

Chúa Giêsu đi lên Giêrusalem, Người đi qua biên giới Samaria và Galilêa. Khi Người vào một làng kia thì gặp mười người phong cùi đang đứng ở đàng xa, họ cất tiếng thưa rằng: "Lạy Thầy Giêsu, xin thương xót chúng tôi". Thấy họ, Người bảo họ rằng: "Các ngươi hãy đi trình diện với các tư tế". Trong lúc họ đi đường, họ được lành sạch. Một người trong bọn họ thấy mình được lành sạch, liền quay trở lại, lớn tiếng ngợi khen Thiên Chúa, rồi đến sấp mình dưới chân Chúa Giêsu và tạ ơn Người: Mà người ấy lại là người xứ Samaria. Nhưng Chúa Giêsu phán rằng: "Chớ thì không phải cả mười người được lành sạch sao? Còn chín người kia đâu? Không thấy ai trở lại tôn vinh Thiên Chúa, mà chỉ có người ngoại này". Rồi Người bảo kẻ ấy rằng: "Ngươi hãy đứng dậy mà về: vì lòng tin của ngươi đã cứu chữa ngươi".

 

Câu chuyện có nhiều chi-tiết quan-trọng. Nhóm 10 người phong cùi tụ-tập ở xa xa, kẻ đứng người quì nom như một đống rác chuyển-động. Họ kêu: “Lạy Thầy Giêsu, xin thương xót chúng tôi!” Họ không dám và không thể tới gần vì chứng bệnh bị coi là dơ-bẩn của họ. Không phải tiếng kêu xin của họ cũng làm chúng ta mủi lòng hay sao? Chúa bảo họ đi trình-diện các thày tư-tế để được xác-nhận là họ được lành bệnh theo như luật định để được về đoàn-tụ với gia-đình và xóm làng. Chúa không chữa họ khỏi ngay mà được khỏi trên đường đi trình-diện. Nếu họ được khỏi ngay thì chắc không xảy ra những điều kế tiếp. Mười người khỏi bệnh và đi trình-diện xong thì mỗi người một ngả, chỉ có một người trong số họ quay lại cảm ơn Chúa đã chữa mình.

 

Người quay trở lại là người Samaritano, là người thuộc khu-vực nằm giữa hai miền Galilêa phía bắc và Judêa phía nam nước Do Thái ngày xưa. Người miền Samaria bị người Do Thái đồng-chủng kì-thị cho là dân ngoại. Samaria là miền trung nước Do Thái giống như miền trung Việt Nam mình, chỉ khác là dân ba miền của mình không kì-thị nhau bằng họ, kì-thị đến mức đi đường xứ sa-mạc dù khát nước cháy cổ cũng không thèm xin nước uống, mà có khi xin cũng chưa chắc được!

 

Như vậy có phải người miền Samaritano tốt hơn người hai miền kia không, nhất là trước đây Chúa cũng kể chuyện một người Samaritano nhân-hậu khác? Khó mà biết người miền nào tốt hơn miền nào vì mình không rõ có bao nhiêu người mỗi miền trong nhóm 10 người phong cùi, và tỉ-lệ của họ trong nhóm ra sao. Mình chỉ có thể đoán là trong nhóm có đủ cả ba miền bắc, trung, nam Do Thái. Dân ba miền kì-thị nhau nhưng khi đồng cảnh-ngộ, họ phải sống gần nhau, dựa nhau mà sống. 

 

Điều chắc-chắn là chỉ có một người quay lại cảm ơn Chúa, mà người ấy là người Samaritano - là người Do Thái ở vùng không cùng thờ-phượng Thiên Chúa ở Đền Thờ Giêrusalem nên bị coi là “dân ngoại”.  Cũng là điều chắc-chắn khỏi cần đoán là, “người ngoại” có lòng biết ơn không thua gì “dân nội” được chọn của Thiên Chúa, có khi còn hơn. Không những người ấy quay trở lại để tạ ơn mà cung-cách tạ ơn của anh cũng đặc-biệt. Anh ta “sấp mình dưới chân Chúa.” Ta đoán anh ta quì trên đất, cúi rạp đầu xuống chạm bàn chân hay dép của Chúa mà nói lời tạ-ơn cho tới khi Chúa nâng anh ta dậy.

 

Tâm-tình của anh ta là gì nhỉ? Là của một người vừa được khỏi bệnh phong cùi, một thứ bệnh bị loại ra ngoài gia-đình và xã-hội, bị khinh-chê là dơ-bẩn, đi đến đâu bị xa tránh đến đó. Họ là người có da thịt bị trùng phong cùi đục khoét, máu mủ rỉ ra, ruồi nhặng bu vào. Đời sống của họ tàn-tạ đau-thương thua xa một con vật được nuôi quanh nhà. Họ khổ hơn kiếp tù chung-thân, đau hơn bị cùm. Rất có thể nhiều lần họ nghĩ đến cái chết và cân-nhắc giữa sự sống và cái chết.

 

Cho nên được khỏi bệnh là được tháo cùm, được tha tù, được thoát án, được chui ra khỏi mồ, được bước từ cõi chết đến sự sống! Được lành bệnh phong cùi là được sạch, được tinh-khiết, được tẩy gội bằng nước nguồn trong vắt, được thở khí trời, được hít hương thơm của cây cỏ hoa lá, của da thịt mình, được bay bổng trong không-gian, được soi trong nắng ấm, được bơi trong gió mát trăng thanh…

 

Với tâm-tình ấy, người Samaritano phong cùi được lành sạch trở lại để tạ-ơn, một sự tạ-ơn sâu-thẳm và bao-la.

Thế còn chín người cũng được lành kia ở đâu? Tại sao họ không trở lại để tạ-ơn? Chẳng lẽ họ không cảm thấy mình được khỏi bệnh phong cùi như được sống lại từ cõi chết? Chẳng lẽ họ không vui sướng khi được lành sạch? Tại sao họ có thể coi thường khi mình được sống lại từ cõi chết, coi thường mình và coi thường người cứu mình? Họ có thể vô ơn như thế sao? Lòng họ không có chút rung-động gì sao?

 

Nhưng tôi có thể là một trong chín người đó không? Nhất định không vì tôi… không có bệnh phong cùi! Nhưng về thái-độ vô ơn thì sao, có chắc tôi sẽ là người duy-nhất trong mười người quay về cảm-tạ ơn tôi nhận được hay không?

 

Hỏi vậy thì tôi hơi lo vì tôi rất có thể vô-ơn. Nhưng tôi lại không cho mình là vô-ơn bởi vì tôi có nhiều lí-do cắt nghĩa cho cách sống của tôi. Này nhé, tôi được lành bệnh mà không quay lại tạ ơn Chúa vì tôi cho rằng Chúa đã không công-bằng khi bắt tôi mang bệnh. Chúa chữa tôi khỏi để có thể sống như mọi người bây giờ, thế nhưng cả chục năm trước tôi mang bệnh đau-đớn nhục-nhã thì ai bù cho tôi? 

 

Này nhé, được lành bệnh, tôi mừng lắm nhưng hãy để cho tôi chạy về nhà cái đã. Ở nhà, tôi có cha mẹ già. Ngày tôi ra đi, ít ra là mẹ tôi đứng tựa cửa gạt nước mắt nhìn theo. Tôi phải về với mẹ tôi trước đã. Mẹ tôi chắc sẽ ôm lấy tôi mà khóc vì mừng khi thấy tôi từ cõi chết sống lại.

 

Này nhé, tôi cũng phải về ngay, về xóm làng để thanh-toán những món nợ danh-dự. Ở xóm ấy ngày xưa có mấy thằng cha con mẹ khốn-nạn đã khinh-bỉ và xỉ-vả tôi, chúng nó bịt mũi và xua tôi đi còn hơn xua một con chó ghẻ. Tôi phải về để mở mắt chúng nó ra, để chúng nó thấy da thịt tôi còn đẹp hơn da thịt con của chúng nữa, và đẹp hơn chúng vạn lần, để chúng không còn khinh-thường tôi nữa.

 

Này nhé, không phải tôi vô-ơn, mà tôi không muốn mang mặc-cảm chịu ơn. Tôi không muốn bị mang nợ suốt đời. Tôi muốn được tự-do, thoải-mái, không muốn người khác biết tôi được thế này thế nọ là vì ơn người này người khác.

 

Này nhé, tôi là người của đám đông, tôi trầm-lặng, không thích nổi bật. Mười người mà chỉ có một người quay trở lại, tám người kia đi luôn, tôi là người thứ mười chần-chừ cân-nhắc, và tôi biết mình nên thuộc về đa-số. Có thêm tôi nữa là chín chọi một. Thế là đúng đa-số tuyệt-đối theo ý tôi chứ không phải đa-số chỉ hơn một. Theo đa-số, ai sao tôi vậy, đỡ lo bị để ý, chết một đống hơn sống một người.

 

Này nhé, tôi không vô-ơn, tôi chỉ không muốn đối-diện với Chúa. Lỡ mà Chúa bắt tôi làm chuyện này việc kia để chuộc ơn thì mệt lắm. Tôi không thích làm môn-đệ Chúa, ở bên Chúa mà không thực-hành lời Chúa đâu có được. Mình ở xa xa, nghe sơ sơ, làm được bao nhiêu hay bấy nhiêu, đỡ mệt.

 

Chắc có thêm cả chục lí-do nữa để chứng-tỏ rằng tôi không vô ơn hay ít ra là tại sao tôi không quay trở lại tạ-ơn. Không phải lí-do nào cũng đều “có lí” đó hay sao? Không những vậy, cái lí-do Chúa đối-xử không công-bằng với tôi nghe có vẻ triết-lí sâu-sắc lắm phải không. Tuy thế tôi cũng rất e-ngại với nó, bởi vì tôi chỉ thấy được một nửa những gì Thiên Chúa làm cho tôi là cùng. Tôi kể tới hoạ tôi chịu nhưng đâu có nói tới phúc tôi hưởng. Tôi cũng làm ngơ đi những bổn-phận mà tôi không chu-toàn, biết đâu đó là nguyên-nhân làm nên tai-hoạ tôi phải chịu thì sao. Đó là chưa kể đến đời tôi chưa hết, những gì sau đó - phúc, hoạ - còn nằm trong vòng bí-mật.

 

Không những thế, tất cả những lí-do “này nhé” nghe ra khá nặng là để bào-chữa cho hành-vi không trở lại để tạ-ơn của tôi. Để tạ-ơn, tôi mất bao nhiêu thì-giờ và công-sức? Có lí-do lại nặng thù-hận và ích-kỉ. Ơn-phúc làm sao đi chung với chúng được? May mà Chúa bảo rằng, chúng tôi được sạch phong cùi là vì chúng tôi tin. Quả vậy, chúng tôi tin nơi quyền-năng của ngài nên chúng tôi tha-thiết kêu xin. Nếu Chúa không xét trên lòng tin mà xét trên lòng biết ơn để chữa bệnh thì chết bỏ mẹ, mười thằng bệnh chúng tôi chỉ được một thằng khỏi. Lúc ấy tôi không phải là thằng được khỏi mới là khốn-nạn!

 

Tôi thở phào vì thấy mình vừa được cứu-thoát thêm một lần nữa. Lần thức-tỉnh này tôi tự hỏi thái-độ biết ơn của tôi có liên-hệ thế nào với niềm tin của tôi vào Chúa. Thằng cha quay trở lại kia vừa tin vừa biết ơn, nó nắm chắc phần phúc nó nhận được. Còn tôi tin nhưng tôi vô-ơn, ơn-phúc đến với tôi rồi đó nhưng rồi sẽ ở lại với tôi được bao lâu, bởi vì khi vô-ơn, vô hình chung tôi coi thường cả tôi lẫn người làm ơn. Tôi coi thường người làm ơn thì tôi quí gì ơn người làm cho tôi, thế cho nên ơn ấy sẽ sớm từ-giã tôi mà đi.

 

Nếu có thánh nhân đã thốt lên rằng, “Lòng tôi chỉ an-nghỉ khi tìm về bên Chúa” thì tôi cũng khiêm-tốn học theo vị ấy mà nói rằng, lòng tôi chỉ bình-an khi tôi biết tạ-ơn. ***

 

Nguyễn Văn Thông