Thế giới phản ứng trước hành động của cảnh sát Israel ngăn cản ĐHY Pierbattista Pizzaballa cử hành Thánh lễ tại Nhà thờ Mộ Thánh Jerusalem
Thế giới phản ứng trước hành động của cảnh sát Israel ngăn cản ĐHY Pierbattista Pizzaballa cử hành Thánh lễ tại Nhà thờ Mộ Thánh Jerusalem
Một tuyên bố chung mạnh mẽ từ Tòa Thượng phụ Latinh Jerusalem và Giám quản Thánh Địa dòng Phanxicô đã phản hồi lại hành động của cảnh sát Israel ngăn cản hai nhà lãnh đạo cấp cao nhất của Giáo hội Công giáo trong khu vực cử hành Thánh lễ tại Nhà thờ Mộ Thánh.
Đức Hồng y Pierbattista Pizzaballa và Cha dòng Phanxicô Francesco Ielpo đã không thể đến một trong những nơi linh thiêng nhất của Jerusalem để cử hành Thánh lễ khai mạc Tuần Thánh vì cảnh sát đã chặn họ lại.
Việc ngăn cản này là bất thường - tuyên bố gọi đó là “rõ ràng là vô lý và quá mức không tương xứng” - bởi vì việc hủy bỏ những sự kiện công cộng đã được dự đoán trước.
“Hai người đã bị chặn lại trên đường đi, khi đang di chuyển riêng tư và không có bất kỳ đặc điểm nào của một cuộc rước hoặc nghi lễ, và đã bị buộc phải quay trở lại,” tuyên bố cho biết, ngụ ý rằng họ đã không được thông báo trước, bất chấp địa vị cấp cao của họ.
Thông cáo báo chí gọi đó là một “quyết định vội vàng và sai lầm nghiêm trọng, bị ảnh hưởng bởi những cân nhắc không đúng đắn.”
Trong một thông báo ngày 22 tháng Ba, Đức Hồng y đã chỉ ra rằng sẽ không có cuộc rước kiệu Chúa nhật Lễ Lá - một sự kiện trọng đại mở đầu Tuần Thánh trên toàn thế giới, đặc biệt là tại nơi diễn ra cuộc rước kiệu ban đầu khi Chúa Giêsu tiến vào Jerusalem.
Trong thông báo trước đó, Đức Hồng y cho biết đã có “cuộc đối thoại liên tục với nhà chức trách có thẩm quyền, cùng với các Giáo hội Kitô giáo khác” để đánh giá cách “chúng ta có thể cử hành Mầu nhiệm trọng tâm của ơn cứu độ trong lòng các Giáo hội của chúng ta.”
Ngài thừa nhận “tình hình đang liên tục thay đổi” và không thể đưa ra “những chỉ dẫn dứt khoát cho những ngày sắp tới,” nhưng hy vọng sẽ có sự phối hợp “hàng ngày” - điều mà dường như đã không diễn ra đầy đủ vào Chúa nhật Lễ Lá.
Thực tế, khoảng hai tuần trước – ngày 16 tháng Ba – cảnh sát Israel báo cáo rằng các địa điểm trong Thành phố Cổ Jerusalem đã bị trúng mảnh vỡ từ hoả tiễn hoặc máy bay đánh chặn, gồm cả khu vực gần Nhà thờ Mộ Thánh.
Ban phước cho Jerusalem
Dù sao đi nữa, sau đó trong ngày, Tòa Thượng phụ đã công bố hình ảnh từ một “buổi lễ trang trọng và thân mật”, ở đó Đức Hồng y ban phước cho Thành phố Jerusalem từ Gethsemane với một thánh tích của Thánh Giá Thật, cầu xin hòa bình.
Trong bài suy niệm của mình, Đức Hồng y đã đề cập đến đoạn Phúc Âm kể về việc Chúa Giêsu than thở, “Giêrusalem, Giêrusalem… Biết bao lần Ta đã muốn quy tụ con cái ngươi lại với nhau…”
Hôm nay, Chúa Giê-u lại khóc thương Giêrusalem. Người khóc thương thành phố này, nơi vẫn là dấu chỉ của cả hy vọng và đau buồn, của ân sủng và đau khổ. Người khóc thương Đất Thánh này, vẫn chưa thể nhận ra món quà hòa bình. Người khóc thương tất cả những nạn nhân của một cuộc chiến dường như không hồi kết: cho những gia đình ly tán, cho những hy vọng vỡ tan. Nhưng những giọt nước mắt của Chúa Giêsu không bao giờ vô ích. Những giọt nước mắt mở mang tầm mắt chúng ta, thách thức chúng ta và hé lộ sự thật.
Phản ứng toàn cầu
Đồng thời, lựa chọn mà cảnh sát Israel đưa ra sáng nay đã tạo ra phản ứng của công chúng, bắt đầu bằng sự bảo vệ từ phía chính quyền Israel.
Một bài đăng trên X từ Bộ Ngoại giao Israel hứa hẹn một cuộc gặp gỡ Đức Hồng y Pizzaballa.
Nhưng chính phủ Ý đã gọi hành động này là “một sự xúc phạm không chỉ đối với những người tin đạo, mà còn đối với mọi cộng đồng công nhận tự do tôn giáo,” và đã triệu tập đại sứ Israel để thảo luận về tình hình này.
Nhà ngoại giao hàng đầu của EU, Kaja Kallas, gọi đó là “sự vi phạm tự do tôn giáo.”
Trong số những phản ứng khác, chính phủ Tây Ban Nha cũng đã đưa ra tuyên bố, cũng như các nhà lập pháp từ Hoa Kỳ.
Sự minh bạch ... và lời cầu nguyện
Trong huấn từ Truyền Tin giữa trưa, sau Thánh lễ Chúa nhật Lễ Lá của chính ngài tại Công trường Thánh Phêrô, Đức Thánh Cha Leo XIV đã kêu gọi cầu nguyện cho những Kitô hữu ở Đất Thánh, “những người đang phải gánh chịu hậu quả của một cuộc xung đột tàn bạo và, trong nhiều trường hợp, không thể tuân thủ đầy đủ những nghi lễ của những ngày lễ thánh này.”
Không rõ liệu ngài ấy đã biết về tình hình sáng nay hay chỉ đang nói chung chung trong bối cảnh những cuộc rước kiệu Chúa Nhật Lễ Lá trước đó đã bị hủy bỏ.
Sau đó, Đức Hồng y Pizzaballa đã trả lời phỏng vấn kênh truyền hình TV2000 của Ý, ngài nói rằng “chúng ta đã không hiểu nhau, và đó là điều đã xảy ra. Điều này chưa từng xảy ra trước đây; tôi rất tiếc vì sự việc đã đến mức này.”
Ngài khẳng định rằng cảnh sát đã nhận được lệnh cấm mọi hình thức tụ tập ở những nơi không có mái che, “tuy nhiên, chúng tôi không yêu cầu bất cứ điều gì công khai, chỉ là một buổi lễ riêng tư ngắn gọn và nhỏ để giữ gìn ý tưởng về lễ kỷ niệm tại Nhà thờ Mộ Thánh,” ngài nói.
Đức Hồng y bảo đảm rằng mọi việc diễn ra một cách “rất lịch sự” nhưng nói thêm rằng ngài hy vọng sẽ “sử dụng tình huống này để cố gắng làm rõ trong những ngày tới những việc cần làm trong khi vẫn tôn trọng sự an toàn của mọi người và cũng tôn trọng quyền được cầu nguyện.”
Ngài nói thêm rằng có những người “có hoàn cảnh khó khăn hơn chúng ta rất nhiều, những người không thể tham dự lễ kỷ niệm vì những lý do rất khác nhau.”
Về tình trạng của Jerusalem
Là một phần trong lời kêu gọi của Vatican về giải pháp hai nhà nước nhằm chấm dứt xung đột ở Trung Đông, Tòa Thánh ủng hộ quy chế đặc biệt cho Thành phố Jerusalem.
Chẳng hạn, tại Liên Hiệp Quốc năm 2025, Đức Tổng Giám mục Caccia (hiện là đại diện của Giáo hoàng tại Hoa Kỳ) đã nói:
Jerusalem là một thành phố có ý nghĩa tôn giáo và văn hóa toàn cầu. Nó thiêng liêng đối với Kitô giáo, Do Thái giáo và Hồi giáo. Do đó, nó cần một vị thế vượt lên trên sự chia rẽ chính trị và bảo đảm việc bảo tồn bản sắc độc đáo của nó. Để đạt được mục tiêu này, Tòa Thánh nhắc lại lời kêu gọi lâu nay của mình về một quy chế đặc biệt được quốc tế bảo đảm, có khả năng bảo đảm phẩm giá và quyền lợi của tất cả cư dân và tín đồ của ba tôn giáo độc thần, sự bình đẳng trước pháp luật của những thể chế và cộng đồng của họ, bảo vệ tính chất thiêng liêng và di sản văn hóa tôn giáo đặc biệt của Thành phố.
Hơn nữa, nó phải bảo đảm việc bảo vệ các Thánh Địa, bảo đảm quyền tiếp cận không bị cản trở và quyền thờ phượng ở đó. Nó cũng phải bảo tồn “Hiện trạng”, nếu có thể. Ở Jerusalem, không ai nên bị quấy rối. Do đó, thật đáng tiếc khi Kitô hữu cảm thấy ngày càng bị đe dọa ở Thành phố Cổ Jerusalem.
Jos.Nguyễn Minh Sơn