Làm người - Emmanuel , Thiên Chúa ở cùng chúng ta

LÀM NGƯỜI

(Noel 2021)

Hỏi Con Thiên Chúa giáng trần để làm gì? Kitô hữu chúng ta dễ dàng trả lời đó là để cứu độ nhân loại. Tuy nhiên để hiểu nội hàm của hạn từ cứu độ thì quả là không dễ. Hơn nữa khái niệm cứu độ xem ra có nhiều dị biệt theo góc nhìn của các tôn giáo khác nhau cũng như tín ngưỡng của con người. Nói nhân loại cần phải được cứu độ là vừa mặc nhiên vừa minh nhiên khẳng định rằng con người đang bị giam cầm bởi thế lực xấu xa nào đó, đang phải lâm vào cảnh khốn cùng, bất hạnh nào đó mà không thể tự mình giải thoát. Và thế là sự khác biệt lại càng gia tăng.

Thánh Công đồng Vaticanô II dạy Kitô hữu Công giáo chúng ta tôn trọng niềm tin của bà con lương dân và anh chị em khác tôn giáo. Tuy nhiên chúng ta vẫn phải mạnh dạn tuyên xưng niềm tin của mình. Dưới ánh sáng của lời mạc khải xin trình bày một kiểu nhìn về điểm tới của mầu nhiệm Giáng Sinh. Chúa giáng sinh là để làm người. Ngôi Lời đã làm người và ở giữa chúng ta” (Ga 1,14).

Con Thiên Chúa giáng sinh vào trần gian này là để làm người. Người vào trần gian là để soi sáng chúng ta, cùng chúng ta và giúp chúng ta biết cách thế làm người đúng đẹp thánh ý Đấng Toàn Năng như thuở ban đầu được tạo dựng. Khi đi rao giảng Tin Mừng Chúa Giêsu thường nói về mình với danh xưng là Con Người. Con người được hiện hữu tức là có mặt ở đời này cách siêu nhiên. Nhưng để tồn tại, để phát triển và được hạnh phúc viên mãn, ngoài các ân sủng Chúa ban thì luôn có đó nhiều điều kiện cần đáp ứng.

Lời sứ thần truyền tin cho Mẹ Maria rằng bà sẽ thụ thai do bởi phép Chúa Thánh Thần nói lên tính siêu nhiên của việc Con Thiên Chúa nhập thể. Để tồn tại và phát triển, Con Thiên Chúa làm người phải bị điều kiện hóa bởi các quy luật tự nhiên cũng như xã hội. Thai nhi Giêsu hẳn chịu tác động bởi tâm sinh lý của Mẹ Maria suốt 9 tháng cưu mang Người. Hoàn cảnh chào đời của Người bị điều kiện hóa bởi sắc chỉ kiểm tra dân số của hoàng đế Âugustô và của nhiều chủ quán trọ ở thành Bêlem. Hang đá ngoài thành Bêlem, một vài người chăn nuôi chiên lừa và đoàn vật của họ cũng có góp phần nào đó trọng việc Chúa giáng sinh. Và cần phải kể đến vai trò không thể thiếu của người mẹ người cha nuôi là Maria và Giuse.

Những yếu tố trên có thể xếp vào hai loại tiêu cực và tích cực. Trong cuộc giáng sinh của Đấng Cứu Thế, những yếu tố xem ra tiêu cực là tiết trời giá lạnh mùa đông, lòng vị kỷ, hám lợi của các chủ quán trọ và sắc chỉ kiểm tra dân số của hoàng đế Âugustô. Các yếu tố tích cực đó là tình yêu và tinh thần trách nhiệm của mẹ cha hài nhi, tấm lòng của những mục đồng và cả hơi ấm của máng cỏ và của các con vật hiện diện. Mầu nhiệm Giáng Sinh của Đấng Cứu Độ gửi đến chúng ta sứ điệp làm người như sau:

Phút giây hiện hữu ban đầu của mọi người là thánh thiêng, siêu nhiên. Trong đức tin Kitô giáo chúng ta tin nhận rằng chính Thiên Chúa sáng tạo và phú ban cho mỗi người một tấm linh hồn ngay phút giây hoài thai trong dạ mẹ. Chính khi Thiên Chúa cho linh hồn kết hợp làm một với phần thể xác của bố mẹ thì một con người mới hiện hữu thật diệu kỳ không lệ thuộc ý chí của đương sự.

Tuy nhiên để chào đời, tồn tạị, phát triển và dĩ nhiên để có hạnh phúc, hạnh phúc đích thật thì con người bị chi phối bởi rất nhiều điều kiện. Tổng hòa các điều kiện theo chiều kích tích cực được gọi là công ích. Giáo hội Công giáo xem công ích là môi sinh tích cực gồm các điều kiện xã hội thuận lợi để con người, nhất là những người nghèo, người kém phận được sống, được tồn tại, phát triển và hạnh phúc (Học Thuyết Xã Hội GHCG số 164-165).

Chúa giáng sinh làm người là để soi sáng cho chúng ta biết thế nào là làm người đúng theo thánh ý Đấng Tạo Thành. Mừng mầu nhiệm Chúa làm người đúng đẹp ý Đấng Giáng Sinh nhất là hãy giúp nhau làm người xứng phẩm vị của mình. Cần chung tay làm sạch môi sinh tự nhiên tiêu cực như nạn ô nhiễm môi trường hay tình trạng dịch bệnh đang hoành hành. Tuy nhiên cái môi sinh xã hội là các cơ chế luật lệ cần phải được công bình, dân chủ và văn minh hóa ngày mỗi hơn. Dĩ nhiên điều này đòi hỏi sự chung tay và dấn thân của rất nhiều người bất phân niềm tin hay tôn giáo.

Kính chúc tất cả một mùa Giáng Sinh an bình. Cùng với Đấng đã giáng sinh hãy sống và giúp nhau sống như là những con người với đủ đầy phẩm giá của tạo vật cao quý nhất trong các loài hữu hình được Thiên Chúa dựng nên và chọn làm hình ảnh và là họa ảnh của Người (x.St 1,26-27).

Lm. Giuse Nguyễn Văn Nghĩa – Ban Mê Thuột

***********

EMMANUEL: THIÊN CHÚA Ở CÙNG CHÚNG TA

(Noel 2021)

Đã từng hỏi bà con rằng sao Thiên Chúa không thể hiện tình yêu đối với nhân loại bằng cách ở trên cao tuôn đổ hồng ân là đủ, hoặc như kiểu thời đại kỹ thuật số là dùng online để tỏ bày chính mình và thánh ý cho muôn dân mà lại chọn con đường nhập thể giáng sinh làm người? Rất nhiều câu trả lời khá ý vị. Nào là lúc bấy giờ chưa có internet hay wifi; nào là vùng xa xôi quê nghèo này may ra chỉ có điện thoại “cục gạch” không on không ơ được gì hết; nào là lỡ có vùng nào đó bị chặn sóng hay bị kiểm duyệt thì sao?...

Kitô hữu chúng ta tin nhận một nội hàm của mầu nhiệm Giáng Sinh là Emmanuel, Thiên Chúa làm người là để ở cùng nhân loại chúng ta. Chúa ở cùng chúng ta trong thân phận con người là để liên đới với phần phúc của từng người của toàn thể nhân loại. Và sự liên đới này được thể hiện rõ nét của hình hài của một bé thơ đặt nằm trong máng cỏ, loại vật dụng chứa thức ăn của loài vật.

Nhiều thánh giáo phụ đã nhận ra ý nghĩa này và khẳng định niềm tin của mình. Thiên Chúa giáng trần là để cho chúng ta “ăn” Người. Động từ “ăn” là tượng hình cho sự tiếp nhận. Chính Đấng làm người phút giây sắp chịu khổ hình đã khẳng định rằng: “Tôi là vua, Tôi đến thế gian là để làm chứng cho chân lý. Ai yêu mến chân lý thì nghe tiếng Tôi”(x.Ga 18,37). Tiếp nhận Đấng giáng sinh là tin nhận chân lý Người truyền dạy. Và chính chân lý sẽ giải thoát chúng ta khỏi ách nô lệ của thần dữ (x.Ga 8,31).

Đến thế gian này Đấng làm người không chỉ mạc khải chúng ta ánh sáng chân lý mà còn trao ban cho chúng ta tấm lòng của người mục tử nhân lành. Người không quản ngài truân chuyên vất vả để chăm sóc từng con chiên và cả đàn, nhất là những chiên bệnh hoạn tật nguyền cả thể lý cũng như tinh thần, kiên trì rong duổi đó đây để tìm cho được con chiên lạc bầy và nhát là sẵn sàng hy sinh mạng sống để bảo vệ chiên (x.Ga 10,1-19).

Đến thế gian này Đấng làm người đặc biệt trao ban chính sự sống thần linh qua chính tấm thân xác mà Người đón nhận từ Cha trên trời qua Mẹ Maria. “Hãy cầm lấy mà ăn, này là mình Ta. Hãy cầm lấy mà uống, nay là máu Ta, máu Giao Ước, đổ ra cho muôn người được tha tội ”(x.Mt 26,26-28 ). Người đến để cho nhân loại chúng ta được sống và sống dồi dào, được hạnh phúc viên mãn.  Giáo hội Công giáo mạnh mẽ tuyên xưng niềm tin vào mầu nhiệm Thánh Thể. Khi hiệp thông với Thánh Thể Đấng làm người là chúng ta được thông hiệp với sự sống thần linh Ba Ngôi cực thánh.

Con Thiên Chúa đã giáng sinh làm người. Chân trời hạnh phúc đích thực đã mở ra cho mọi người. Vấn đề là chúng ta có “ăn”, tức là tiếp nhận Người như thế nào. “Thiên Chúa đã yêu thế gian đến nỗi đã ban Con Một, để ai tin vào Con của Người, thì khỏi phải chết, nhưng được sống muôn đời” (Ga 3,16), “Ngôi Lời đã làm người. Những ai đón nhận Người tức là tin vào danh Người thì Người cho họ quyền trở nên con Thiên Chúa” (x.Ga 1,12-14).

Sống cùng nhau là để sống cho nhau và vì hạnh phúc của nhau. Sứ điệp Giáng Sinh mời gọi chúng ta hãy mở rộng tâm trí, cõi lòng, vòng tay và cả hầu bao ra. "Trăm năm trong cõi người ta"... Ta chỉ thực sự là ta khi biết sống cùng, sống với và sống cho người.

Lm. Giuse Nguyễn Văn Nghĩa – Ban Mê Thuột