Nỗi niềm khát khao hạnh phúc đích thật
- T5, 05/03/2026 - 07:51
- Lm Xuân Hy Vọng
Nỗi niềm khát khao hạnh phúc đích thật
Ngày xưa, có một vị đạo sĩ kia dạy cho các môn sinh bí quyết để tìm tới hạnh phúc. Ông giảng dạy rất uyên bác và sâu sắc. Bỗng một thanh niên khá bặm trợn từ đâu đến tìm gặp ông và thách thức: ‘Thưa thầy, thầy giảng dạy rất thâm thúy, nhưng tôi chỉ xin hỏi thầy một câu: Trong tay tôi đang có một con chim, đố thầy biết nó là con chim còn sống hay đã chết?’ Câu hỏi ma mãnh của chàng trai nhằm gài bẫy vị đạo sĩ vì trong tay anh ta, con chim đang còn sống sẽ bị anh ta bóp chết, nếu vị đạo sĩ trả lời đó là con chim sống. Nhìn nét mặt quỷ quyệt của chàng trai ấy, vị đạo sĩ nói thẳng rằng: ‘Con chim này sống hay chết là do anh’. Ông bèn tiếp tục: ‘Tương tự, hạnh phúc có đến được với chúng ta hay không còn tùy thuộc vào tự do lựa chọn của mỗi người’.
Quả thật, nỗi khát khao đi tìm hạnh phúc đích thật luôn hiển hiện nơi sâu thẳm cõi lòng con người. Lắm lúc, chúng ta ước gì biến thành cánh chim đại bàng bay đi thật xa để tìm hạnh phúc đích thật của đời mình! Bao phen chúng ta như người phụ nữ Sa-ma-ri-a kia ra giếng múc nước hằng ngày, nhưng vẫn còn khát - không chỉ khát nước, mà khát khao hạnh phúc, khát khao được lấp đầy. Nỗi niềm khao khát này khiến biết bao người điên đảo, tốn giấy mực miêu tả về nó. Chẳng hạn, ông Scho-pen-nau-er, triết gia người Đức, đã khám phá ra và thốt lên rằng: ‘Những lạc thú mà thế gian bày ra cho con người cũng chỉ tựa như nắm cơm bố thí cho người hành khất, chỉ làm dịu cơn đói hôm nay, nhưng rồi ngày mai lại đói'. Tương tự, cha An-tô-ny đờ Mê-lô cũng từng nhận định: 'Khao khát thoả mãn dục vọng chẳng giải thoát chúng ta khỏi nó, nhưng tạo thêm dục vọng khác mãnh liệt hơn, để rồi cái vòng luẩn quẩn: khát khao - thoả mãn, thoả mãn - khát khao…cứ mãi tiếp diễn không chấm dứt’. Và như vậy, người ta phải chịu dày vò, thiêu đốt vì ngọn lửa khao khát trong tâm khảm mình.
Trước cuộc gặp gỡ không hẹn, không báo trước giữa Đức Giê-su (người Do thái) và người phụ nữ Sa-ma-ri-a (‘dân ngoại’ - không phải người Do thái), chúng ta nhận thấy người mở lời xin nước (Đức Giê-su) lại trở thành người ban nguồn nước (không chỉ nước uống bình thường từ giếng Gia-cóp, mà là nước hằng sống); còn người được xin nước hoặc người dự định cho nước (phụ nữ Sa-ma-ri-a) lại trở thành người xin nước: “Nếu chị nhận ra ân huệ Thiên Chúa ban, và ai là người nói với chị: ‘Cho tôi chút nước uống’, thì hẳn chị đã xin, và người ấy đã ban cho chị nước hằng sống” (Ga 4, 10)! Cuộc gặp gỡ với Đức Giê-su Ki-tô khiến người phụ nữ này giác ngộ nỗi niềm khao khát sâu thẳm trong cõi lòng mình: “Thưa ông, xin ông cho tôi thứ nước ấy…” (x. Ga 4, 15), và cũng khiến con người chúng ta biết rõ thân phận, biết nỗi lòng khát khao hạnh phúc đích thật nơi mỗi người cần được lấp đầy. Hơn nữa, cuộc trần tình giữa Đức Giê-su với người phụ nữ Sa-ma-ri-a hoá giải những tập tục không thể (như sự giao tiếp giữa người Do thái và người Sa-ma-ri-a, mà đây giữa người nam Do thái với người nữ Sa-ma-ri-a lại càng không thể) thành có thể và mang một ý nghĩa thiêng liêng hơn, đó là: cô ta sống chân thật khi được hỏi về hiện trạng đời sống hôn nhân-gia đình, cô ta và những người trong làng tin nhận Đấng Cứu Thế và xin Đức Giê-su ở lại với họ.
Nỗi khao khát chân lý, khao khát nước hằng sống, khao khát hạnh phúc đích thật của người phụ nữ Sa-ma-ri-a và dân trong làng dường như được lấp đầy nhờ cuộc gặp gỡ với Đấng Cứu Độ, và được thoả mãn nhờ sự hiện diện của Con Thiên Chúa, “khi đến gặp Người, dân Sa-ma-ri-a xin Ngài ở lại với họ, và Ngài đã ở lại đó hai ngày” (Ga 4, 40). Cảm nghiệm sống động này không ai khác ngoài Thánh Phao-lô đã trải qua như ngài khẳng khái tuyên xưng trong thư gửi giáo đoàn Rô-ma: “Trông cậy như thế, chúng ta sẽ không phải thất vọng, vì Thiên Chúa đã đổ tình yêu của Người vào lòng chúng ta, nhờ Thánh Thần mà Người ban cho chúng ta” (Rm 5, 5). Và gương trở về của Thánh Âu-gus-ti-nô làm chúng ta bàng hoàng và càng tin tưởng vào Thiên Chúa hơn. Thánh nhân vốn dĩ mải mê tìm kiếm lạc thú trần gian suốt nhiều năm trường, nhưng chẳng có gì nơi cõi trần này có thể lấp đầy trái tim khát khao của ngài. Mãi đến tuổi 33, nhờ ơn thánh và lời cầu nguyện liên lỉ với nước mắt của Thánh Mô-ni-ca mẹ ngài, Âu-gus-ti-nô được ơn trở lại và tìm được duy chỉ một mình Thiên Chúa là Đấng đem lại cho ngài niềm hoan lạc vô biên, là Đấng lấp đầy nỗi niềm khao khát hạnh phúc đích thật nơi sâu thẳm tâm hồn ngài. Do đó, ngài từng thốt lên trong tác phẩm ‘Confessio’ (‘Tự Thuật’): ‘Lạy Chúa, Chúa đã dựng nên con cho Chúa, vì thế hồn con mãi thổn thức khôn nguôi, cho tới khi được nghỉ yên trong tay Ngài’.
Suốt Mùa Chay thánh này, chúng ta được mời gọi trở về với lòng mình, trở về hầu gặp gỡ - trần tình với Đức Giê-su, vì duy chỉ có Ngài mới thoả lấp nỗi khát khao hạnh phúc đích thật đang hừng hực cháy bỏng nơi tâm hồn mỗi người. Và chúng ta cũng nên học đòi đặt niềm tín thác - cậy trông nơi Chúa như dân làng cùng người phụ nữ Sa-ma-ri-a kia, “…họ bảo người phụ nữ: “Không phải vì lời chị kể mà chúng tôi tin. Quả thật, chính chúng tôi đã nghe và biết rằng Ngài thật là Đấng cứu độ trần gian” (Ga 4, 42).
Lm. Xuân Hy Vọng