Vatican cần chấm dứt giữ bí mật về việc các giám mục từ chức
Vatican cần chấm dứt giữ bí mật về việc các giám mục từ chức
Ngày 19 tháng Một, khi tuyên bố Đức Giám mục dòng Phanxicô Paskalis Bruno Syukur của Bogor từ chức, đã một loạt buộc tội nhắm vào ngài.
Vị giám mục 62 tuổi này đã phủ nhận những cáo buộc lạm dụng quyền lực, biển thủ quỹ Giáo hội và dung túng những trường hợp lạm dụng tình dục của giáo sỹ - những cáo buộc mà ngài cho rằng đã thúc đẩy quyết định từ chức sau 11 năm làm giám mục.
Syukur cũng mô tả áp lực khiến ngài từ chối việc được Đức Giáo hoàng Phanxicô bổ nhiệm làm hồng y vào tháng Mười năm 2024. Việc thăng chức này sẽ đưa ngài trở thành hồng y thứ tư đến từ Indonesia, quốc gia có đa số dân theo Hồi giáo lớn nhất thế giới, và là người đầu tiên đến từ đảo Flores, nơi đa số dân theo Công giáo.
Vào thời điểm đó, Tòa Thánh cho biết Syukur từ chối mũ hồng y vì ngài muốn làm sâu sắc thêm sự phục vụ của mình cho Giáo hội và Dân Chúa. Tuy nhiên, trong tuyên bố mới nhất, Syukur tiết lộ rằng ngài bị cáo buộc xử lý sai những vụ lạm dụng tình dục và được yêu cầu từ chối bổ nhiệm – những cáo buộc mà ngài mô tả là vô căn cứ.
Ngài từ chối trở thành hồng y và từ chức giám mục dưới áp lực dữ dội và trong bối cảnh khó khăn khi theo đuổi con đường mục vụ yên tĩnh từ những người xung quanh, chủ yếu là các linh mục. Ngài nói rằng ngài từ chức để bảo vệ sự hiệp nhất trong Giáo hội.
Những phát ngôn của vị giám mục đã gây ra một cuộc tranh luận gay gắt giữa các tín hữu Công giáo Indonesia.
Những người ủng hộ xem ngài là nạn nhân của một âm mưu do các linh mục phản đối nỗ lực cải cách của ngài dàn dựng. Họ lập luận rằng các nhân vật cao cấp trong hàng giáo phẩm Công giáo Indonesia không thoải mái với sự lãnh đạo của ngài – gồm cả việc ngài được chọn làm hồng y.
Họ chỉ ra một số tranh chấp gần đây, gồm sự phản đối từ các linh mục giáo phận đối với quyết định chuyển giao việc quản lý một bệnh viện Công giáo cho một nhóm giáo dân, chấm dứt vai trò của các nữ tu, những người có hợp đồng hết hạn vào năm 2023.
Họ cũng viện dẫn sự phản kháng từ những thành viên của hội đồng giáo phận – chủ yếu là các linh mục cao cấp – những người được cho là đã từ chối bị thay thế bởi những người trẻ hơn vào cuối năm ngoái.
Tuy nhiên, những người khác lại cáo buộc Syukur có hành vi sai trái. Họ viện dẫn những cáo buộc do hai linh mục cao cấp của ngài đưa ra trong một bài báo được lưu hành hồi tháng trước. Bài báo cáo buộc giám mục lạm dụng quyền lực và cho phép một số cá nhân gây ảnh hưởng không chính đáng đến chính sách của giáo phận.
Các phe phái đối lập đã lên mạng xã hội, đưa ra những cách hiểu hoàn toàn khác nhau, chủ yếu dựa trên giả định hơn là sự thật có thể kiểm chứng.
Giữa cuộc chiến thông tin, các nhà chức trách Giáo hội, thật không may, đã chọn cách im lặng. Và sự im lặng đó làm dấy lên nhiều nghi vấn.
Nếu Syukur vô tội, tại sao ngài lại bị yêu cầu từ chức? Có sai sót nào trong việc đánh giá và điều tra do Đức Giám mục Antonius Subianto Bunjamin của Bandung, người được Tòa Thánh bổ nhiệm làm kinh lược tông toà, tiến hành không?
Ngược lại, nếu Syukur phạm tội nghiêm trọng, tại sao Đức Giáo hoàng Phanxicô lại bổ nhiệm ngài làm hồng y và chỉ định ngài là thành viên của Bộ các Viện Đời sống Thánh hiến và Hội đoàn Đời sống Tông đồ - một cơ quan mà ngài đã được bổ nhiệm lại nhiệm kỳ thứ hai vào năm ngoái?
Tuyên bố của Syukur có thể được hiểu không chỉ là một thách thức đối với giới chức tôn giáo Indonesia. Nó còn thách thức Vatican tiết lộ những gì cuộc điều tra thực sự đã tìm thấy.
Một câu hỏi trọng tâm được đặt ra: vị giám mục thăm viếng tòa thánh đã phát hiện ra điều gì mà cuối cùng dẫn đến việc ngài từ chức?
Sự im lặng của giới chức tôn giáo cho thấy một mô hình lặp lại.
Khi Đức Giám mục Hubertus Leteng từ chức giám mục Ruteng năm 2017, giữa những cáo buộc về hành vi sai trái tài chính và ngoại tình với một phụ nữ, các nhà chức trách Giáo hội đã không đưa ra lời giải thích công khai nào.
Những phát hiện của Vatican chưa bao giờ được tiết lộ cho các tín hữu Công giáo trong giáo phận của ngài trên đảo Flores, nơi đa số dân cư theo Công giáo. Họ chỉ được thông báo rằng ngài đã từ chức. Sự đồn đoán lan rộng, và những tin đồn vẫn tồn tại ngay cả sau khi Leteng qua đời vào ngày 31 tháng Sáu năm 2022.
Sự ưa thích giữ bí mật của Giáo hội về những vấn đề như vậy, được chứng kiến trên khắp khu vực, phản ảnh ảnh hưởng lâu dài của chủ nghĩa giáo sỹ - một nền văn hóa mà Đức Giáo hoàng Phanxicô đã nhiều lần lên án.
Chủ nghĩa giáo sỹ đặt giới giáo sỹ vào vị trí đặc quyền, tập trung quyền lực và thông tin vào tay họ. Một trong những biểu hiện nguy hiểm nhất của nó là sự độc quyền về chân lý — trong trường hợp này, là kiểm soát thông tin về kết quả một cuộc điều tra của Vatican với những hệ quả sâu sắc đối với tín hữu.
Dường như chỉ có giới giáo sỹ mới có quyền biết. Giáo dân được kỳ vọng chấp nhận những quyết định mà không cần giải thích, ngay cả khi những quyết định đó ảnh hưởng đến uy tín của Giáo hội và đức tin của các tín hữu.
Cách tiếp cận như vậy ngày càng không thể duy trì được trong thời đại kỹ thuật số. Trong bối cảnh thiếu thông tin minh bạch, có thẩm quyền, nhug74 câu chuyện — đúng hay sai — được xây dựng và chia sẻ một cách ẩn danh, và được khuếch đại thông qua mạng xã hội.
Giáo hội có thể phớt lờ thực tế này như thể nó không quan trọng trong bao lâu nữa, cho phép những suy đoán lan rộng không kiểm soát trong khi những cuộc tranh luận sôi nổi được thúc đẩy bởi sự thiếu minh bạch?
Nếu Syukur bị kết tội, sự thật cần được phơi bày. Danh tiếng của một cá nhân không thể được bảo vệ bằng cách che giấu sự thật. Tuy nhiên, việc tiết lộ sự thật và giải thích rõ ràng, không thiên vị có thể giúp bảo vệ danh tiếng.
Bằng cách giữ lại thông tin, Giáo hội có nguy cơ tạo ra ấn tượng rằng mình đang cố gắng che giấu việc xử lý vụ việc yếu kém, cũng như những thất bại mà không muốn thế giới biết.
Hơn nữa, điều đó cũng làm suy yếu quyền được biết về những diễn biến trong Giáo hội của các tín hữu Công giáo địa phương — một cộng đồng của tất cả những người đã được rửa tội, chứ không chỉ riêng các giáo sỹ. Tinh thần hiệp thông đòi hỏi sự chia sẻ thông tin cơ bản.
Tin tức Á châu